wyszukiwanie/filtrowanie
Lp. Temat pracy Promotor Program studiów
91. Przedstawienia antropomorficzne na zabytkach sztuki sumeryjskiej dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne I stopnia
Do pracy została wybrana grupa 40 zabytków sumeryjskich różnego rodzaju, które następnie zostały dokładnie opisane przez autorkę pod kątem przedstawień antropomorficznych na nich występujących. Opis posłużył do sporządzenia szczegółowej analizy, prześledzenia toku zmian chronologicznych i terytorialnych oraz wskazaniu prawidłowości w przedstawianiu poszczególnych postaci w sztuce.
92. Budowle term w starożytnym mieście Rzym dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne I stopnia
Praca dotyczy kwestii architektury oraz przeznaczenia budowli term w starożytnym mieście Rzym. W wyniku przeprowadzonej analizy obiektów autorka prezentuje ich cechy konstrukcyjne oraz zwraca uwagę na detale architektoniczne. W oparciu o źródła historyczne autorka proponuje szereg funkcji, jakie mogły spełniać łaźnie w życiu codziennym obywateli. W pracy pojawiają się wnioski świadczące o istotnej roli term w historii Rzymu.
93. Rzymskie wille nadmorskie na północno-wschodnim i wschodnim wybrzeżu Morza Adriatyckiego w okresie wczesnego cesarstwa rzymskiego dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne I stopnia
Praca traktuje o willach nadmorskich na północno-wschodnim oraz wschodnim wybrzeżu Adriatyku, czyli na terenie Istrii oraz Dalmacji, które powstały przeważnie w I w. n. e. Wille w tych dwóch regionach różnią się od siebie, co wynika z ich odmiennych statusów administracyjnych w czasach rzymskich oraz uwarunkowań geograficznych. Wille nadmorskie nie były jedynie wypoczynkowymi posiadłościami i miały różne inne znaczące funkcje, jak produkcja gospodarcza (głównie oliwy), przynoszenie zysku, podkreślanie statusu społecznego, propaganda, kontrola żeglugi i nawigacja statków.
94. Motyw konia w czarnofigurowym greckim malarstwie wazowym dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne I stopnia
Praca zawiera trzydzieści jeden pozycji na podstawie, których autorka przedstawia motyw konia w greckim malarstwie czarnofigurowym w latach 600 r. p.n.e.- 500 r. p.n.e. Na podstawie zebranych zabytków autorka ukazuje popularność konia i jego przedstawień. Podczas analizy przeanalizowane zostały takie elementy jak czynność, pozycja, elementy oporządzenia jeździeckiego, grzywa i ogon oraz otoczenie zwierzęcia. Autorka w pierwszym rozdziale opisała wszystkie zabytki znajdujące się w katalogu, w drugim rozdziale poddała je analizie. Na podstawie której wywnioskowała jakie malunki są częste, a które stanowią przedstawienia wyjątkowe. Dzięki temu autorka wywnioskowała jaką wartość i funkcje miał koń dla starożytnych greków.
95. Podarunek z uczuciem - przedstawienia greckich i rzymskich bóstw miłości dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne II stopnia
Niniejsza praca ma na celu przedstawienie przedmiotów, które mogły być ofiarowywane jak prezent wyrażający uczucie. Opiera się na zabytkach pochodzących z terenów Grecji, Italii, Turcji i Egiptu. Zakres chronologiczny obejmuje czasy od ok. VI wieku przed naszą erą do ok. VII wieku naszej ery. Bóstwa miłości były jednymi z ważniejszych, do których zwracali się ludzie z prośbą o przychylność. W Grecji patronką miłości i małżeństwa była narodzona z morskiej piany Afrodyta oraz jej syn Eros. W Rzymie funkcje te oraz mity przejęła Wenus z Kupidynem. W wyborze małżonka dla córki duże znaczenie miała decyzja ojca jako głowy rodziny. W Grecji kobiety nie wiele miały do powiedzenia, ale kandydat musiał zaskarbić sobie również ich względy. W końcu później mieli stać się rodziną, a obowiązkiem pani domu było zajmowanie się gospodarstwem domowym. Ważne było więc, aby wybrać damę dobrze wychowaną, posłuszną, ale przy tym urokliwą. Dużo łatwiej było kobietom rzymskim, które z czasem wywalczyły sobie dużą samodzielność, a obecność „opiekuna” była czysto formalna. Pierwszy rozdział prezentuje zbiór figurek i rzeźb z postaciami bóstw miłości. Figurki były niewielkie, łatwe do postawienie w wybranym przez siebie miejscu oraz do ewentualnego transportu czy ukrycia. Rzeźby natomiast były dużym wyrazem uczucia, który widoczny miał być dla wszystkich. W rozdziale drugim przedstawiona została przykładowa biżuteria, która zachwycić miała panie w tamtych czasach. Wykonana ze złota lub pozłacana przykuwać miała wzrok i symbolizować hojność oraz miłość ofiarodawcy. „Gemma to kamień szlachetny lub półszlachetny, najczęściej opracowany w postaci owalnej płytki z wyrytym wklęsło (intaglio) lub wypukło (kamea) obrazem” (Piszczek 1968, s. 330). Służyły one jako oczka do pierścionków, wisiorów czy broszek. Kobiety od zawsze lubiły się stroić i pragnęły podkreślać swoje atuty. Pomocne im były przy tym różne przybory toaletowe, takie jak: lustra, szkatułki, buteleczki na perfumy, maści czy oliwę. Świętowanie i ucztowanie było częścią kultury greckiej i rzymskiej. Był to sposób na uczczenie bóstw oraz okazja do podziękowań i próśb. Często ich częścią były libacje, do których używano kielichów oraz pucharów. Również w życiu codziennym przydatnych było wiele naczyń, takich jak wazy na oliwę czy wodę do pielęgnacji ciała. Lampy oświetlać miały pomieszczenia oraz odstraszać ciemność. Zaczęto używać ich ok V wieku przed naszą erą, a zasilano je oliwą. Całość pracy wzbogacona została fragmentami dzieł poruszających tematykę miłosną takich autorów jak Owidiusz, Alkman, Symonides, Anakreont oraz innych.
96. Wojskowość grecka w okresie archaicznym w świetle źródeł archeologicznych dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne II stopnia
Tematem niniejszej pracy jest próba stworzenia zarysu greckiej wojskowości okresu archaicznego jaki wyłania się z odkrytego dotychczas materiału archeologicznego. Bazę źródłową dla rozważań autora stanowią znalezisk elementów uzbrojenia oraz materiał ikonograficzny. Autor w swej pracy skupi się jedynie na ciężkozbrojnej piechocie tamtego okresu, którą tworzyli wojownicy zwani hoplitami. Jednocześnie praca będzie stanowić próbę rewizji kilku hipotez, które od lat są przedmiotem dyskursu naukowego. Mowa tu o pojawieniu się falangi już w VII w. p.n.e., kwestii statusu społecznego hoplitów oraz zasadności stosowania pojęcia "rewolucji hoplickiej". Autor poświęci też uwagę kwestii wyłonienia się poszczególnych typów uzbrojenia oraz ich ewolucji, a także podejmie próbę określenia roli społeczno-kulturowej wojskowości w świeci greckim w okresie archaicznym.
97. Przedstawienia Dionizosa w greckim malarstwie wazowym dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca pod tytułem „Przedstawienia Dionizosa w greckim malarstwie wazowym” dotyczy analizy stu greckich naczyń z późnego okresu archaicznego i wczesnego okresu klasycznego, na których wyobrażono Dionizosa, zarówno w stylu czarno- jak i czerwonofigurowym. Autor skupia się przede wszystkim na zagadnieniach dotyczących zmiany sposobu wyobrażania boga wina w czasie oraz na rodzajach naczyń, na których to bóstwo ukazano. Praca ta składa się ze wstępu, trzech rozdziałów, podsumowania, spisu literatury i stron internetowych oraz katalogu rycin i katalogu zabytków. We wstępie przedstawiono wprowadzenie do pracy. W pierwszym rozdziale poruszany jest aspekt mitologiczny bóstwa, stanowiący podstawy przeprowadzonych w dalszych rozdziałach analiz zabytków. Rozdział drugi stanowi kompleksowy opis każdego z omawianych w pracy zabytków. Trzeci rozdział to analiza omówionego wcześniej materiału źródłowego z uwzględnieniem wniosków autora pracy. Całość zamyka zwięzłe podsumowanie, zawierające merytoryczne zakończenie pracy.
98. Kult Asklepiosa w starożytnej Grecji i Rzymie w świetle źródeł archeologicznych dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne II stopnia
W pracy przedstawiono kult boga Asklepiosa w świecie starożytnym. Bóg ten był opiekunem lekarzy i zdrowia. Osadzono też kult Asklepiosa w kontekście wierzeń i pojęć religijnych Greków i Rzymian. Szczegółowo zaprezentowano szereg zabytków archeologicznych pochodzących z terenu Grecji, Azji Mniejszej, Rzymu oraz innych obszarów wchodzących w skład dawnego Imperium Rzymskiego. Zabytki należą do wielu kategorii: sanktuaria, rzeźby, reliefy, monety, mozaiki oraz ozdoby osobiste. Zebrany materiał archeologiczny posłużył do wyciągnięcia wniosków na temat charakteru kultu, jego zasięgu oraz roli w życiu starożytnych.
99. Motyw Argonautów w sztuce antycznej dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne II stopnia
Mit o wyprawie Argonautów po Złote Runo był jedną z najbradziej znanych historii w świecie starożytnym, dzięki czemu Argonauci stali się bardzo popularnym motywem zarówno w sztuce greckiej, jak i w etruskiej, czy rzymskiej. Istnieje cały wachlarz zabytków związanyhch z tą tematyką. Można również zauważyć, że niektóre przedsatwienia były szczególnie popularne tylko w konkretnym okresie, tak jest w przypadku Hylasa, którego wizerunki są w większości znane jedynie ze sztuki rzymskiej.
100. Apollo w greckim malarstwie wazowym dr hab. Mateusz Żmudziński Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca pod tytułem Apollo w greckim malarstwie wazowym składa się z 5 rozdziałów, katalogu i bibliografii. Za źródła do napisania pracy służyły przedstawienia Apolla, jednego z ważniejszych Greckich bogów Olimpijskich znajdujące się na naczyniach malowanych techniką czarno- i czerwono-figurową. Materiały zebrane w katalogu i przedstawione w pracy głównie pochodzą z V wieku przed naszą erą, czyli na przypadający wtedy okres klasyczny w greckim malarstwie wazowym. Poszczególne motywy wykorzystujące Apolla zostało poddane analizie i porównaniu. Zostały także zestawione z wydarzeniami, z przełomów VI/V wieku, z V wieku i przełomu V/IV wieku przed naszą erą. Rozdział 2 wprowadzający przybliża postać Apolla, omawia historię okresu omawianego w pracy ukazuje nam przemiany społeczne oraz konflikty targające głównie Attyką. Następnie pokrótce omawia sposób wytwarzania i ozdabiania greckiej ceramiki. W następnym rozdziale znajduje się analiza motywów znajdujących się na zabytkach zebranych w katalogu polegająca na opisie wyglądu postaci, sytuacji itd. W czwartym rozdziale materiał został przydzielony do kategorii względem motywów. Przedstawia on porównanie poszczególnych scen, relację z wydarzeniami historycznymi czy mitologicznymi. Pod uwagę są również brane sceny kultowe - libacje i składanie ofiar ciałopalnych. Wnioski płynące z pracy pokazują, na jakich naczyniach najczęściej pojawiał się motyw związany z Apollem, pokazały też ogromny wpływ Attyki (głównie Aten i ich warsztatów) na greckie kolonie znajdujące się na półwyspie Apenińskim w V wieku przed naszą erą (świadczy o tym ilość znalezionych naczyń). A także, że z początkiem IV wieku p.n.e. kiedy to Ateny przegrały wojnę peloponeską lokalne Italskie warsztaty zaczęły śmielej tworzyć własny styl.
101. Wykorzystanie metody magnetycznej w badaniach nad epoką żelaza na terenie Polski dr hab. Artur Błażejewski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca pt. " Wykorzystanie metody magnetycznej w badaniach nad epoką żelaza na ternie Polski" poświęcona jest zagadnieniu zastosowania tej nieinwazyjnej metody poszukiwawczej w polskiej archeologii. Składa się ze wstępu, trzech rozdziałów, wniosków końcowych oraz bibliografii. W rozdziale pierwszym autorka opisuje dokładnie historię wykorzystania metody magnetycznej, zasady jej działania oraz wykorzystywany sprzęt. Rozdział drugi poświęcony został opisowi pięciu stanowisk datowanych na epokę żelaza, na których podjęto się przeprowadzenia prospekcji magnetycznej. Stanowiska te to: Bytomin 6, Samborowice 13, Pielgrzymowice 5, Nowa Słupia 4 oraz Nieszawa Kolonia 5. W trzecim rozdziale autorka opisała dokładnie metodykę badań (wielkość przebadanego obszaru, siatka pomiarowa, wykorzystany sprzęt) proces opracowywania pozyskanych danych, a także zestawiła wyniki badań magnetycznych z efektami prac wykopaliskowych. W podsumowaniu umieszczone zostały wnioski wysnute na podstawie trzech wcześniejszych rozdziałów. Ostatnie lata pokazy, że metoda magnetyczna i badania geofizyczne w ogóle są coraz chętniej i częściej stosowane przez archeologów. W przypadku omawianych stanowisk prospekcja magnetyczna charakteryzowała się wysoką sprawdzalnością. Warty uwagi jest fakt dość "nierównego" publikowania wyników badań nieinwazyjnych. Wynika on z podejścia do metody - czy miała ona wskazać miejsce najlepsze do otwarcia wykopu, czy stanowić wstęp do dalszych poszukiwań. Zdaniem autorki badania magnetyczne są niezwykle przydatnym narzędziem w trakcie prac archeologicznych.
102. Zestaw stroju kobiecego kultury przeworskiej na Śląsku w fazach B2-C2 okresu rzymskiego na podstawie wybranych stanowisk dr hab. Artur Błażejewski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca pt. "Zestaw stroju kobiecego kultury przeworskiej na Śląsku w fazach B2-C2 okresu rzymskiego na podstawie wybranych stanowisk” składa się ze wstępu, trzech rozdziałów, podsumowania, katalogu, tablic, mapy, zestawień elementów stroju w formie tabel oraz bibliografii. Celem pracy jest próba odtworzenia zestawu stroju kobiecego kultury przeworskiej, ograniczającego się do terenów dzisiejszego Śląska, z młodszej fazy wczesnego okresu rzymskiego oraz młodszego okresu rzymskiego, jak i również ukazanie zmian, ciągłości, podobieństw czy też różnic uwidaczniających się na przestrzeni faz. Wykorzystano materiał pochodzący z grobów kobiecych, z siedmiu cmentarzysk. We wstępie zawarte zostały informacje dotyczące celu pracy, zakresu terytorialnego, chronologii oraz historii badań. Rozdział pierwszy przybliża czytelnikowi problem związany z określeniem płci zmarłego oraz metody umożliwiające weryfikację zarówno grobu kobiecego jak i męskiego. W rozdziale drugim omówiony został materiał ze stanowisk takich jak, Chorula, woj. opolskie, Ciecierzyn, woj. opolskie, Drochlin, woj. śląskie, Izbicko, woj. opolskie, Mokra, woj. śląskie, Tarnów, woj. opolskie, Wrocław - Zakrzów, woj. dolnośląskie i Zakrzów, woj. opolskie. Skupiono się między innymi na konkretnych rodzajach zabytków, ich ilości, stylistyce i przede wszystkim funkcjach jakie mogły spełniać. W rozdziale trzecim, natomiast na podstawie przeanalizowanego materiału archeologicznego z wybranych i omówionych we wcześniejszym rozdziale cmentarzysk kultury przeworskiej, zostały przedstawione zestawy stroju kobiecego charakterystyczne kolejno dla fazy B2, B2/C1, C1 a także C2. W zakończeniu podsumowano wszelkie informacje oraz wnioski związane z tematyką pracy.
103. Przedstawienia antropomorficzne na naczyniach kultury przeworskiej i wielbarskiej na ziemiach polskich dr hab. Artur Błażejewski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca zatytułowana „Przedstawienia antropomorficzne na ceramice kultury przeworskiej i wielbarskiej na ziemiach polskich” składa się ze wstępu, trzech rozdziałów, zakończenia, tablic i bibliografii. Jako źródła posłużyły zabytki ruchome, w postaci całych oraz zachowanych fragmentarycznie naczyń ceramicznych z ornamentem antropomorficznym. Zabytki pochodzą ze stanowisk grobowych i osadowych (piece garncarskie), znajdujących się w miejscowościach Krupice, Janikowo, Wąchock, Nadkole, Kamieńczyk, Niechmirów-Mała Wieś, Biała, Babimost, Kraków Nowa Huta-Pleszów i Cecele, położonych na terenie Polski. Całkowita liczba zgromadzonych zabytków wynosi 15 sztuk. W rozdziale pierwszym opisałam historię badań, w rozdziale drugim dokonałam analizy zgromadzonych materiałów, natomiast w rozdziale trzecim dokonałam interpretacji motywów antropomorficznych na omawianych wyrobach ceramicznych. Wnioski sformułowane na podstawie analizy i interpretacji zabytków dotyczą symboliki i kontekstu występowania postaci ludzkiej na naczyniach kultury przeworskiej i wielbarskiej, w kontekście podobieństw do wytworów innych kultur zamieszkujących tereny dzisiejszej Polski, ze szczególnym uwzględnieniem kultury łużyckiej i Celtów zasiedlających te obszary.
104. Osadnictwo kultury lateńskiej na Górnym Śląsku dr hab. Artur Błażejewski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca dotyczy osadnictwa kultury lateńskiej na Górnym Śląsku. Praca zawiera omówienie wyglądu stanowisk, stan zachowania, obecny wygląd regionu, hydrologię oraz geologię terenu. Część II opisuje stan badań. Następnie zostały omówione strategie osadnicze, gospodarcze oraz społeczne w enklawie górnośląskiej. Część IV jest podsumowaniem pracy.
105. Ornamentyka meandrowa na naczyniach kultury przeworskiej z wybranych stanowisk dr hab. Artur Błażejewski prof. UWr Archeologia - stacjonarne I stopnia
106. Osada z okresu wpływów rzymskich na stanowisku 8 w Borzęcinie,gm.Żmigród dr hab. Artur Błażejewski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca przedstawia wyniki badań osady kultury przeworskiej odkrytej na stanowisku Borzęcin 8 (gm. Żmigród). Stanowisko zostało odkryte w 1992 roku i przebadane w 2015 roku. Materiał pozyskany podczas badań stanowią głównie fragmenty naczyń, a ponadto zabytki kamienne oraz zasługująca na szczególną uwagę żelazna sprzączka od pasa typu G (według typologii Madydy-Legutko). Na tej podstawie można datować osadę na fazę B2 – C1 okresu wpływów rzymskich. Na stanowisku odkryto pozostałości budynków wziemnych oraz naziemnych o konstrukcji słupowej. Towarzyszyły im typowe pozostałości zabudowy gospodarczej: jamy zasobowe, piece, paleniska oraz dwie studnie.
107. Infrastruktura średniowiecznego placu budowy.Transport i jego organizacja prof. dr hab. Jerzy Piekalski Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca przedstawia i wyjaśnia wybrane zagadnienia i problemy związane z transportem i infrastrukturą wykorzystywaną na średniowiecznym placu budowy. Zostały scharakteryzowane sposoby transportu materiału na docelowe miejsce inwestycji i bezpośrednio na placu budowy. Przedstawiono przemiany jakie zachodziły w organizacji średniowiecznego placu budowy. Dodatkowo przytoczono w pracy współczesne rekonstrukcje średniowiecznego placu budowy lub jego poszczególnych elementów. Praca uzupełniona jest katalogiem zawierającym miniatury z manuskryptów oraz wybrane zabytki przedstawione w części analitycznej pracy.
108. Kultura materialna towarzysząca nowożytnym miejscom starceń w późnym sredniowieczu i nowozytności na Dolnym Śląsku prof. dr hab. Jerzy Piekalski Archeologia - stacjonarne I stopnia
Niniejsza praca prezentuje dawne miejsca straceń na terenie województwa dolnośląskiego. Omówione zostało jedenaście szubienic wraz z zabytkami archeologicznymi znalezionymi w trakcie badań wykopaliskowych w ich otoczeniu. Analiza dotyczyła przedmiotów niezbędnych do wykonania egzekucji, zgubionych w trakcie remontu oraz należących do skazańców.
109. Wyobrażenia na puginałach przełomu średniowiecza i nowożytności prof. dr hab. Jerzy Piekalski Archeologia - stacjonarne I stopnia
Praca ma na celu prezentację i omówienie wyobrażeń na puginałach średniowiecznych i nowożytnych na podstawie wybranych zabytków z obszaru Europy Zachodniej. Na podstawie katalogów zbiorów muzealnych oraz opracowań bronioznawczych została podjęta próba określenia funkcji oraz wymowy przedstawień plastycznych na puginałach, a także sformułowania pytań na temat ewentualnej symboliki takiej broni.
110. Osadnictwo żydowskie w przestrzeni średniowiecznych miast Półwyspu Iberyjskiego i Europy Środkowiej prof. dr hab. Jerzy Piekalski Archeologia - stacjonarne I stopnia
W pracy licencjackiej pragnę przedstawić zagadnienia związane z osadnictwem żydowskim w Europie Środkowo-Wschodniej i na Półwyspie Iberyjskim w okresie od VIII do XV w. Praca ta oparta będzie na analizie źródeł archeologicznych oraz historycznych. Wypędzenie Żydów z Jerozolimy po dwóch żydowskich powstaniach w I i II w. n.e. zapoczątkowało okres diaspory. Od tego czasu Żydzi zmuszeni byli do nieustannego poszukiwania bezpiecznego, dla ich egzystencji, terenu i kompromisowych kontaktów z ludnością już tam zamieszkałą. Należy pamiętać, iż kontakty musiały być jednak na tyle powierzchowne aby udało się zachować odrębność kulturową diaspory. Początkowo osadnictwo żydowskie skupiało się w rejonie basenu Morza Śródziemnego oraz na Bliskim Wschodzie. Około VIII w. rozprzestrzeniło się na tereny Afryki, Mezopotamii, Azji Środkowej, Persji a nawet Chin. Wraz z muzułmańskim podbojem Półwyspu Iberyjskiego nasila się również osadnictwo żydowskie na tym terenie. Było to związane z dobrymi stosunkami z ludnością arabską oraz licznymi swobodami religijnymi. W IX w. odnotowuje się najstarsze gminy żydowskie na terenie Nadrenii powstałe na skutek przychylnej polityki cesarza Ludwika I Pobożnego. Osadnictwo na terenie Europy Środkowo-Wschodniej, w tym na ziemiach polskich kształtuje się dopiero w X-XI w. W niniejszej pracy pragnę skupić się na przedstawieniu osadnictwa żydowskiego w dwóch ważnych ośrodkach na Półwyspie Iberyjskim: Barcelona i Girona, oraz trzech na terenie Europy Środkowo-Wschodniej: Wrocław, Kraków i Praga. Zakres chronologiczny związany będzie z egzystencją gminy w danym ośrodku miejskim. Praca ma układ problemowy.
111. Technologia produkcji średniowiecznych toporów.Eksperymentalna prośba rekonstrukcji procesu metalurgicznego prof. dr hab. Jerzy Piekalski Archeologia - stacjonarne I stopnia
112. Przedmioty z grobów żołnierzy polskich zamordowanych w 1940r.w Charkowie prof. dr hab. Jerzy Piekalski Archeologia - stacjonarne I stopnia
Analiza przedmiotów pochodzących z grobów polskich jeńców zamordowanych w Charkowie. Dzięki odkrytym artefaktom możliwa stała się rekonstrukcja życia obozowego, zakończonego zabiciem jeńców tzw. metodą katyńską oraz rozważania na temat możliwości identyfikacji ofiar na ich podstawie.
113. Szklane naczynia do picia na Śląsku w późnym średniowieczu i nowożytności prof. dr hab. Jerzy Piekalski Archeologia - stacjonarne I stopnia
Praca licencjacka zatytułowana Szklane naczynia do picia na Śląsku w późnym średniowieczu i nowożytności ma na celu opisanie historii szklarstwa na terenie Śląska, jak i również zebranie oraz scharakteryzowanie naczyń od połowy XIII w. Celem pracy było zgromadzenie zebranych materiałów z badań wykopaliskowych, a także, zanalizowanie artefaktów w oparciu o klasyfikację F. Frydy. W pierwszym rozdziale został nakreślony problem hutnictwa na Śląsku w oparciu o sytuację polityczną od 2. poł. XIII w. do XIX w. W kolejnym rozdziale, zebrane przez archeologów badających teren Śląska zabytki, zostały poddane analizie. Opisując artefakty kierowałam się kryteriami jak typ naczynia, jego kształt, motywy ornamentacyjne, bardzo często występujące na szklanych naczyniach późnośredniowiecznych i nowożytnych oraz datowanie. W pracy licencjackiej zostały opisane miasta śląskie: Wrocław, Nysa, Opole, Głogów, Legnica, Bardo, Gniewoszów, Jawor, Jelenia Góra, Lwówek Śląski oraz Środa Śląska. Podczas analizy udało mi się wywnioskować, że większość naczyń należy do grupy pucharów fletowych. Naczynia szklane typu krautstrunk czy szklanice występują na stanowiskach znacznie rzadziej. Podkreśliłam również problem datowania artefaktów oraz potrzebę prowadzenia kolejnych badań i analiz.
114. Początki mezolitu na Niżu Polskim w świetle najnowszych badań dr hab. Tomasz Płonka Archeologia - stacjonarne I stopnia
Praca miała na celu ukazanie genezy zjawisk kulturowych charakterystycznych dla pierwszych społeczności mezolitycznych na terenie Niżu Polskiego. Autor posłużył się najnowszymi datowaniami radiowęglowymi, które zostały poddane kalibracji. Pochodziły ze stanowisk schyłkowopaleolitycznych i wczesnomezolitycznych aby ukazać złożoność i dynamikę zachodzących zmian na przełomie plejstocen/holocen.
115. Zagadnienie chronologii i przynależności kulturowej kontekstów archeologicznych ze stanowisk La Pampilla-Pampa Blanca w delcie Rio Tambo;płd.Peru prof. dr hab. Józef Szykulski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca skupia się na analizie konstrukcji grobowych oraz kontekstów sepulkralnych zarejestrowanych przez Misję Archeologiczną Uniwersytetu Wrocławskiego podczas badań realizowanych w latach 2013-2014 na terenie ujścia rzeki Tambo w południowym Peru.
116. Odwzorowanie motywów ikonograficznych kultury Nasca w geoglifach i wyrobach rękodzielniczych prof. dr hab. Józef Szykulski prof. UWr Archeologia - stacjonarne I stopnia
Praca koncentruje się na odwzorowaniu przedstawień Nasca, występujących na ceramice i monumentalnych rytach naziemnych, tzw. geoglifach. Przybliżona zostaje geografia Andów Centralnych, która ma znaczący wpływ na występujące w kulturze Nasca, motywy ikonograficzne. Przedstawiono także historię badań i teorie na temat wielkich wyobrażeń z Płaskowyżu Nasca. Ukazano podział chronologiczny dla całej strefy Andów Centralnych oraz interesującej nas kultury Nasca.
117. Obrządek pogrzebowy kultury Chancay z obszaru środkowego wybrzeża Peru prof. dr hab. Józef Szykulski prof. UWr Archeologia - stacjonarne I stopnia
Tematem pracy są pochówki kultury Chancay, będącej najważniejszym zjawiskiem kulturowym środkowego wybrzeża Peru w późnym okresie przejściowym. Celem pracy jest przedstawienie form pochówków oraz wyposażenia grobowego niniejszej kultury. Praca składa się ze wstępu, pięciu rozdziałów oraz wniosków końcowych. Dysertacja ta ukazuje różnice społeczne panujące wśród kultury Chancay, zaobserwowane na podstawie wydobytych artefaktów tj. ceramiki, tekstyliów, a także przedmiotów o przeznaczeniu obrzędowym.
118. Fortyfikacje średniowiecznej Japonii na wybranych przykładach dr hab. Krzysztof Jaworski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Dla przeciętnego europejczyka kultura azjatycka, w tym i Japonii, wydaje się, jeżeli nie zrozumiała, to przynajmniej egzotyczna. Wynika to z jednej strony z nieznajomości historii tego regionu, gdyż wiedza przekazywana w szkole jest bardzo pobieżna, z drugiej strony środowisko, ludzie, obyczaje, język, wspólnota dziejów i religii narzuca spojrzenie i myślenie eurocentryczne na sprawy życia codziennego. Nawet specjaliści w poszczególnych dziedzinach nie zawsze wybiegają aż tak daleko, by poznać specyficzne dzieje Japonii. Uwaga ta dotyczy też badaczy architektury militaris. Niniejsza praca miała nieco przybliżyć zagadnienie związane z japońskimi fortyfikacjami. Jak wspomniano wcześniej, oblicza się, że łącznie na terenie Japonii na przestrzeni wieków, mogło funkcjonować nawet 30 000 różnego rodzaju zamków, od małych fortów po wielkie twierdze, zajmujące kilkadziesiąt, a nawet powyżej 100 ha powierzchni. Usytuowanie, zdawałoby się na niedostępnych i nie do zdobycia wzgórzach, zaopatrzone w skomplikowany system umocnień, i tak padały często łupem zdobywców, w prowadzonych w przeszłości licznych wojnach. Przyczyny tego zazwyczaj były bardzo prozaiczne. Skromne siły obrońców, brak widoków na odsiecz, wyczerpanie wody i żywności, zaskoczenie, zwykły strach, a także perspektywa uratowania życia przedstawiana przez oblegających. Do zdobycia niektórych zamków, zwłaszcza podczas wojen prowadzonych pod koniec XVI w., angażowano ogromne siły i środki. Niekiedy liczba wojsk oblegających przekraczała wielokrotnie liczbę obrońców, a mimo to, zdarzało się, że ci przegrani wybierali honorową śmierć w walce i stałe miejsce w pośmiertnym panteonie chwały swoich bohaterskich czynów niż haniebne poniżenie ze strony zwycięzców. Gdyż ci ostatni, nie zawsze dotrzymywali obietnic. Ale właśnie takie czyny i odpowiednie miejsca tworzą historie i specyficzną atmosferę wokół starych zamków. Do naszych czasów niewiele pozostało z dawnych oryginalnych fortyfikacji. W ich skład wchodziły nie tylko zamki, ale i miasta otoczone murami i prywatne domy samurajów. Kiedy w XV – XVI w. „każdy walczył z każdym”, liczba warowni raptownie wzrosła. Jedne budowano, inne zdobywano i niszczono. Burzliwe czasy, tak dramatycznie odciskające swoje piętno na przeszłości, kulturze i psychice Japończyków, znacznie wyhamowały w epoce Edo, na prawie dwa i pól wieku. Nie oznacza, że i wtedy był to czas urodzaju i spokoju. Również dla zamków. O ile podczas walk zdobyto trudnodostępną twierdzę, ze względu na swoje strategiczne położenie, była ona odbudowywana pod nowym Panem i nadal użytkowana. Za Tokugawów, nastąpił kres dużej ilości zamków, zwłaszcza niepotrzebnych już górskich fortec, które mogły stać się zalążkiem ewentualnej rebelii. Z rozkazu sioguna zostały rozebrane. Drugi okres „ciężkich czasów” dla japońskich fortyfikacji związany jest z restauracją Meiji. Po odsunięciu od władzy nieudolnych już w tym czasie rządów Tokugawów, nastąpiła rozbiórka zamków, górujących nad okolicą, symbolizując s
119. Motywy mitologiczno-astrologiczne w sztuce średniowiecznego Śląska i Wielkopolski dr hab. Krzysztof Jaworski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca przedstawia analizę motywów mitologicznych oraz astrologicznych występujących na średniowiecznych zabytkach archeologicznych z terenu Śląska i Wielkopolski. Wśród omawianego materiału główną część stanowią kafle piecowe. Najczęściej spotykane motywy to hybrydy, smoki, gryfy oraz jednorożce i zostały one szczegółowo opisane w głównej części pracy. Autorka skupiła się na znaczeniu symbolicznym jakie niosły za sobą opisywane przedstawienia, jak również na ich podłożu historycznym i etnicznym oraz ich proweniencji na opisywane tereny. Podsumowanie przeprowadzonej analizy stanowi końcowy rozdział dotyczący znaczenia motywów mitologicznych oaz astrologicznych w sztuce średniowiecznego Śląska oraz Wielkopolski.
120. Obrządek pogrzebowy we wczesnym średniowieczu na obszerze Górnych Łużyc -problem przezywania się tradycji pogańskiej dr hab. Krzysztof Jaworski prof. UWr Archeologia - stacjonarne II stopnia
Praca dotyczy obrządku pogrzebowego na Górnych Łużycach we wczesnym średniowieczu i związanego z nim zagadnienia przeżywania się tradycji pogańskiej w regionie . Szczegółowe ramy chronologiczne otwiera pojawienie się pierwszych cmentarzysk w okresie VII/VIII w., a zamyka okres pierwszych w pochówków należących już całkowicie do chrześcijańskiej tradycji. Na podstawie źródeł archeologicznych i literatury udało wykazać się, iż w omawianym okresie na Górnych Łużycach dominowały dwie formy obrządku tj. ciałopalna kurhanowa i szkieletowa płaska, które współwystępowały w okresie X - XII w. Cmentarzyska zlokalizowane były głównie w centralnej części regionu, jednakże z powodu słabych datowników osadnictwa wczesnośredniowiecznego jedynie nieliczne udało się powiązać z konkretnymi strukturami osadniczymi. Niezależnie od obrządku pogrzebowego zmarli wyposażani byli w pięć kategorii przedmiotów tj; ceramikę, ozdoby, militaria, przedmioty codziennego użytku, oraz przedmioty nietypowe. Różnice w wyposażeniu zależnie od obrządku miały charakter bardziej jakościowy niż ilościowy. To oraz fakt długiego funkcjonowania pogańskiej formy pochówku świadczyło najprawdopodobniej przeżywaniu się tradycji przedchrześcijańskich, spowodowanych powolnym tempem chrystianizacji regionu.