W niniejszej pracy opisuje rolę zabawy w życiu dziecka. Rozpatruje pojęcie zabawy jako możliwości rozwoju dla dziecka pod kątem płaszczyzny psychofizycznej. Poruszam aspekt rozwoju dziecka względem jego psychiki oraz fizyczności. Opisuję proces rozwoju dziecka i odkrywam jak ważnym czynnikiem poznawczym jest zabawa w życiu przedszkolaka. Pogłębiam zagadnienie zabawy sięgając do korzeni naszej historii. Ukazuję zabawę jako bardzo ważny składnik rozwoju emocjonalnego, społecznego i poznawczego. Moja praca licencjacka ma charakter projektowy i składa się z pięciu części: wstępu, trzech rozdziałów oraz zakończenia. W pierwszym rozdziale opisuję sylwetkę psychofizyczną dziecka przedszkolnego oraz rozwijam pojęcie istoty zabawy. Zamieściłam również informacje dotyczące roli nauczyciela w procesie kształcenia przedszkolnego. Drugi rozdział poświęcony jest mojemu projektowi działań edukacyjnych pod tytułem "Zabawy dla przedszkolaka". Zawiera również jego cele i założenia, przedstawia komunikacyjny model nauczania oraz składa się z czterech scenariuszy zajęć. Trzeci rozdział poświęcony jest ewaluacji własnych działań edukacyjnych. Zakończenie w spójny sposób reasumuje całokształt pracy.

Temat jaki poruszam w pracy to funkcjonowanie dziecka z zespołem Downa w grupie przedszkolnej. Korzystając z badań dotyczących zespołu Downa przedstawiam cechy charakterystyczne (fizyczne oraz rozwojowe) jakie przejawiają osoby z tym zaburzeniem. Przedstawiam także przyczyny oraz sposoby leczenia tej dysfunkcji. Ukazanie rozwoju w poszczególnych sferach i zestawienie go z rozwojem dziecka bez trisomii pozwala na stwierdzenie, iż nie istnieje między nimi przepaść nie do przeskoczenia, działając tym samym na korzyść dzieci z zespołem Downa. Wręcz kontakt z rówieśnikiem bez zespołu wpływa pozytywnie na efektywniejszy rozwój dziecka z trisomią. Tak zmotywowane dziecko chętniej podejmuje aktywności w grupie przedszkolnej, a to prowadzi do coraz lepszego funkcjonowania nie tylko w sferze społecznej. W kolejnych podrozdziałach konkretniej już zostało opisane funkcjonowanie dziecka z zespołem Downa w grupie przedszkolnej, a także formy pomocy oferowane przez przedszkole. Przedstawione zostało także zjawisko integracji, które jest głównym działaniem mającym na celu wdrażaniem dzieci z niepełnosprawnościami do życia społecznego w każdej sferze - w tym przypadku dzieci z zespołem Downa do grupy przedszkolnej. Ważna jest również rola nauczyciela, który powinien wziąć pod uwagę możliwości i potrzeby każdego dziecka pomagając mu zrozumieć otaczający go świat. Przedstawiony został autorski projekt działań, który z jednej strony miał przybliżyć dzieciom sposoby komunikacji, ale przede wszystkim miał ukazać motywację do pracy dzieci z zespołem Downa. Efekt obserwacji został przedstawiony w ostatnim rozdziale pracy. Przedstawia on, że w życiu dzieci z zespołem Downa bardzo ważne jest funkcjonowanie w życiu społecznym pośród rówieśników. Wtedy w większości przypadków w pełni wykazują motywację oraz chęć współdziałania przyswajając przy tym nowe umiejętności.

Praca napisana została na temat kształtowania wrażliwości estetycznej u dzieci w wieku przedszkolnym.Na wstępie opisane zostały pojęcia estetyki zaczerpniętej z działu filozofii i kultury. Aby można było ukazać ,jak istotne jest środowisko rodzinne i uczestnictwo w grupie rówieśniczej dzieci gdzie uczą się podstawowych norm , zasad i wartości.Następnie opisane zostały poznawcze możliwości dziecka , oraz w jaki sposób można wprowadzić dziecko w zabawy związane z upodobaniami estetycznymi.W pracy podkreślone zostały wrodzone zdolności dziecka do bujnej wyobraźni .W niniejszej pracy zostały przedstawione zajęcia przeprowadzone na potrzebę kształtowania wrażliwości estetycznej u dzieci w wieku przedszkolnym. Przez wprowadzane wartości moralnych , oraz formy i techniki plastyczne, artystyczne.W pracy ukazane zostało kiedy rozpoczyna się kształtowanie wrażliwości estetycznej u dzieci , oraz jak bardzo jest istotne w kształtowaniu osobowości. Wychowanie estetyczne rozpoczyna się w domu, atmosferze rodzinnej, przez naukę wartości moralnych. Pokazywanie dziecku co jest dobre , a co złe uczy dziecko norm i zasad panujących w danej kulturze. Podkreślając estetykę która ściśle wiąże się zarówno z wartościami moralnymi jak i z twórczością dziecka. Ukazując, że w trakcie przeżyć estetycznych są w stanie stworzyć własne sądy wartościujące , oraz oceny. Przekazywane wartości i normy od starszego pokolenia kształtują rozwój człowieka. Podczas interakcji z drugim człowiekiem dziecko uczy się właściwych zachowań , dlatego dostrzeganie pozytywnych cech i rozwijanie własnych zdolności, są przydatne w dalszym procesie socjalizacji i edukacji.Posiada jednakże gotowość swojej otwartości oraz chęć do wyrażania swoich myśli i odczuć. Przedstawione zostały cechy dzieci odpowiednie dla ich wieku, oraz podkreślona ekspresja i ich wyobraźnia która nie zna granic. W poniższej pracy podkreślone jest istotne wspieranie naturalnych cech dziecka przez wychowanie estetyczne ucząc dziecko myślenia kreatywnego.

Praca ta najpierw opisuje, czym jest i jakie są założenia Kinezjologii Edukacyjnej, opisując również jej program, cele i wpływ na ludzki mózg. Znajdują się tu też nawiązania do innych uznanych na całym świecie metod terapeutycznych i elementów wspólnych, jakie mają z Kinezjologią. Na koniec przedstawiona jest analiza badań dokonanych na podstawie ankiet z rodzicami.

W pracy starałam się omówić i przedstawić problematykę związaną z rodzinami monoparentalnymi. Rozdział I przedstawia historię rodziny, jej pozycję na tle historycznym, oraz przemiany na skutek zachodzących zmian społecznych, ekonomicznych, prawnych i kulturowych, które zachodziły w Polsce. Przedstawiłam różne rodzaje - modele rodzin, od tradycyjnej patriarchalnej, aż do rodziny partnerskiej. Opisałam zwyczaje panujące w różnych modelach rodzin. W swojej pracy odpowiedziałam na podstawowe pytania: co to jest rodzina, jaka rolę spełnia dla człowieka, oraz jakie są jej typy i jakie spełnia funkcje. Starałam się w pracy opisać wszystkie alternatywne modele rodzin, jakie wyodrębniły się w wyniku transformacji życia społecznego. Rozdział II pracy zawiera zagadnienie rozwodu i jego konsekwencji dla rodziny, dzieci i rodziców. Praca zawiera w tym rozdziale, podrozdział dotyczący powstania rodziny monoparentalnej i jej specyficznych cech. Następny podrozdział zawiera opis, w jaki sposób funkcjonuje rodzina z jednym rodzicem, a także jak wygląda przemiana ról. Bardzo ważnym aspektem w niniejszej pracy było zawarcie podrozdziału na temat zagrożenia, jakie niesie ze sobą samodzielne rodzicielstwo. Mimo, iż samodzielne rodzicielstwo narażone jest na pokonanie wielu trudności związanych z wychowaniem dziecka, organizacją życia rodzinnego, zabezpieczenia podstawowych potrzeb całej monoparentalnej rodziny, chciałam pokazać w swojej pracy, iż istnieje możliwość wychowania dzieci przez jednego rodzica, jak również możliwość zaspokojenia jego podstawowych potrzeb. Dlatego też w pracy ukazuję to nie tylko od strony merytorycznej, ale i również od strony praktycznej - w postaci coachingu dla rodziców. Praca zawiera opis samego coachingu, a także opis dwóch sesji coachingowwych. Sesje mają na celu pokazać, w jaki sposób samodzielni rodzice starają się spełnić swoje marzenia związane z bycia lepszym rodzicem. To bycie lepszym rodzicem dotyczy różnych płaszczyzn życia, ale ma też na celu udowodnić, iż monoparentalne rodziny potrafią być wydolne wychowawczo, potrafią być dobrze zorganizowane, mogą zapewnić swoim dzieciom poczucie stabilizacji i bezpieczeństwa.

Mass media, nazywane inaczej środkami masowego przekazu, czy środkami masowego komunikowania o szerokim zasięgu, we współczesnym świecie spełniają ogromną rolę w życiu każdego człowieka. Pozwalają na szybki dostęp do wszelkiego rodzaju informacji, rozrywki, a nawet sztuki na wysokim poziomie: teatru, filmu, muzyki. Jednocześnie ze swoimi ogromnymi możliwościami, media niosą ze sobą wiele zagrożeń i cech negatywnych, które wpływają na osobowość odbiorcy, a najbardziej dzieci i młodzieży. Głównym celem pracy było sprawdzenie jak mass media, czyli telewizja, prasa, radio, Internet, wpływają na zaburzenia zachowania młodzieży szkolnej, w tym przypadku gimnazjalnej. Istotą pracy było przeanalizowanie roli środków masowego przekazu w socjalizacji dziecka, treści medialnych, budzących największe zainteresowanie wśród badanych, jak również tych, które szkodzą i niosą ze sobą negatywne skutki na zachowania gimnazjalistów. Ponadto, zamysłem było zbadanie ilości czasu poświęcanego na multimedia, pojawiającej się agresji oraz różnic występujących pomiędzy klasą pierwszą, drugą, a trzecią gimnazjum. Bardzo ważne było przeanalizowanie działań, jakie należałoby podjąć w celu zminimalizowania negatywnego wpływu mass mediów. Praca składa się z pięciu rozdziałów. Trzy pierwsze rozdziały poświęcone są dla podstaw rozwoju młodzieży, zaburzeń młodzieży oraz oddziaływania mediów na młodzież. Część czwartą, metodologiczną stanowią założenia badawcze pracy, zmienne i wskaźniki, metody, techniki i narzędzia badawcze oraz populację, teren badań i ich organizację. W rozdziale piątym zebrano analizę danych z przeprowadzonych badań, jak również rozważania do poszczególnych problemów. W podsumowaniu zawarte są wnioski, oparte na podstawie uzyskanych badań. Ostatnia cześć pracy to spis tabel oraz rysunków, bibliografia i kwestionariusz ankiety, który posłużył przy zbieraniu danych empirycznych. Z zebranego w toku badań materiału i dokonanych analiz wynika, że spośród odpowiedzi trzech badanych klas najbardziej popularny okazał się Internet oraz telewizja. Czas poświęcany na środki medialne to przeważnie od 1 do 2 godzin oraz od 3 do 5 godzin w ciągu całego dnia. Największym zainteresowaniem cieszą się filmy i gry komputerowe oraz koncerty muzyczne i oferty handlowe. Istotną kwestią są treści medialne, które niosą ze sobą szkodliwe skutki na zachowanie młodzieży. Można sądzić, że w środowisku masowego przekazu, występuje wiele cech negatywnych i agresywnych, które prowadzą do naśladownictwa i przyswajania antyspołecznych wartości. Bardzo ważną kwestią było sprawdzenie, jakie działania należy podjąć w celu zminimalizowania szkodliwego wpływu na osobowość młodych ludzi. Wytypowane zostały przede wszystkim, ograniczenia brutalnych treści w TV, kontrola i cenzura prasy oraz blokada szkodliwych treści w Internecie. Podsumowując można powiedzieć, że dzięki mass mediom młodzież poznaje otaczający świat, a jedyne co trzeba zrobić to skupić się na pozytywnych walorach, jednocześni

Opinia młodzieży licealnej na temat wyższego wykształcenia. Opinie zebrane na podstawie kwestionariusza ankiety w bogatyńskim Liceum Ogólnokształcącym. Pierwszy rozdział dotyczy opisu i roli edukacji w Polsce, historii rozwoju oświaty w Polsce, opisu Reformy oświaty z 1999r. oraz opisu obecnego stanu szkolnictwa wyższego. Rozdział drugi dotyczy aspiracji młodzieży w kontekście edukacyjnym oraz wpływów na formowanie się aspiracji. Rozdział trzeci to metodologia badań własnych, czyli przedmiot i cele badań, problemy i hipotezy badawcze, zmienne i wskaźniki. Przedstawiony jest również użyty przeze mnie kwestionariusz ankiety składający się z 11 pytań oraz 5 punktów metryczki. Rozdział czwarty to charakterystyka badanych. Stanowi opis wyników przeprowadzonych przeze mnie badań. Badania ukazują różnice w opiniach ze względu na płeć jak i wiek ankietowanych. Wyniki przedstawione są w tabelach, następnie do każdej tabeli dodany jest opis wraz z podsumowaniem. Kolejną część pracy zajmuje podsumowanie rozdziału oraz zakończenie. Na końcu przedstawiam bibliografię i wykaz tabel i rysunków.

Niniejsza praca składa się z trzech części i poświęcona została strategiom radzenia sobie z rolą ojcowską przyjmowanym przez mężczyzn samotnie wychowujących swoje dzieci. Część pierwsza ma charakter teoretyczny. Przedstawione zostały w niej definicje rodziny, zmiany zachodzące w jej strukturach, w tym sytuacja rozwodu, rozstania. Czytamy tu także o tym czym jest ojcostwo, jakie znaczenie odgrywa w życiu mężczyzny, jak przejawia się jego kryzys. Ponadto wyjaśniona została tu rola ojca w procesie wychowawczym dziecka. Omówione zostało zjawisko samotnego ojcostwa, które staje się w dzisiejszych czasach coraz bardziej popularne, zarówno na skutek rozwodu, separacji, rozłąki, jak i śmierci współmałżonki. Część druga niniejszej pracy ma charakter metodologiczny, opisane zostały w niej: cel i przedmiot badań, problemy główne i szczegółowe, paradygmaty w badaniach jakościowych, strategie jakościowe i ilościowe, metody zbierania danych w badaniach jakościowych, organizacja badań. W części trzeciej – empirycznej znajduje się analiza wywiadów przeprowadzonych z trzema mężczyznami samotnie wychowującymi swoje dzieci. Analizując wywiad w szczególności zwrócono uwagę na przyczynę samotnego ojcostwa, jego realizację, sukcesy i trudności jakie towarzyszą mężczyznom wychowującym dzieci w pojedynkę, sposoby radzenia sobie z emocjami, wsparcie otrzymywane od innych osób. Z przeprowadzonych badań wynika, iż wychowanie dziecka w pojedynkę, bez względu na przyczynę osamotnienia nie jest łatwe, wymaga od mężczyzn dużego wysiłku, dobrej organizacji czasu i zaangażowania. Jest jednak możliwe i przynosi nie tylko wiele trudności, ale również wiele satysfakcji.

Swoja pracę magisterską poświęciłam przedstawieniu wizerunku ojca, jaki pojawia się w twórczości Małgorzaty Musierowicz, a dokładniej w cylu napisanej przez nią serii książek, pt. "Jeżycjada". "Jeżycjada" tworzy własną i wzajemnie powiązana literacką rzeczywistość. Przedstawiłam w swojej pracy wizerunki czterech ojców - Ignacego Borejko, Grzegorza Stryby, Janusza Pyziaka i Roberta Rojka. Moja praca składa się z trzech rozdziałów. Pierwszy stanowi teoretyczne podwaliny mojej pracy: wyjaśniam w nim pojęcia tj. ojciec i ojcostwo, piszę o roli ojca w rodzinie i o tym, jakie zadania przed nim stoją, dokonuję także porównania miłości ojcowskiej i matczynej oraz wspominam o współczesnym kryzysie ojcostwa. Rozdział drugi mojej pracy to metodologia badań własnych. Określam w nim cel i przedmiot moich badań, stawiam problemy badawcze, dokonuję charakterystyki paradygmatu, w jakim są osadzone moje badania, dobieram metodę badawczą i opisuję przebieg i organizację moich badań. Trzeci rozdział mojej pracy stanowi analizę wyników moich badań. Uzyskałam odpowiedzi na postawione przeze mnie pytania badawcze, tj: jakimi cechami charakteryzuje się ojciec? Jakie są relacje ojca z dziećmi? W jaki sposób ojciec uczestniczy w wychowaniu swoich dzieci? Jakie wartości wyznaje ojciec? Jakie funkcje ojcowskie realizuje ojciec i w jaki sposób to robi?

Praca zwyczajowo podzielona jest na trzy części: teoretyczną, metodologiczną i empiryczną. W pierwszej części- teoretycznej poruszany jest aspekt ojca, którego obecność jest bardzo ważna przy prawidłowym rozwoju dziecka. Postać ojca, który powinien kształtować pierwsze relacje potomstwa, uczyć tego. Wymieniane są szczegółowo różne strefy, na które istotnie oddziałuje mężczyzna jako ojciec jak i różne typy ojcowskie. Następnie wymieniono konkretne konsekwencje jakie wiążą się z brakiem tej kluczowej postaci w życiu dziecka. Oprócz figury ojca pojawia się istotny rozdział o dysfunkcjonalności rodziny jako przyczynie umieszczania dzieci w placówce wielofunkcyjnej. Tu czytamy o bliskich, którzy są, ale być nie umieją.Wskazany jest obraz rodziny dysfunkcyjnej, z którą styka się placówka, z której to wywodzi się dziecko, gdzie nie są zaspakajane jego podstawowe potrzeby. Wyróżnione zostały możliwe przyczyny tych dysfunkcji. Nie brakuje również obrazu wychowanka oraz typologii sieroctwa. Rozdział poświęcony wychowankowi traktuje o jego sytuacji, emocjach, trudnościach, pewnej codzienności, zachowaniach. Kolejnym ogniwem pracy jest część metodologiczna. Powstała w oparciu o nurt jakościowy, najbardziej odpowiedni dla charakteru pracy i istoty powstałego problemu badawczego W niej w oparciu o znawców, specjalistów podaję i objaśniam wykorzystane przeze mnie w badaniach metody, techniki badawcze. Wskazuję na przedmiot i cel badań oraz konkretyzuję problemy badawcze- pytania. Interesuje mnie jak ojciec odwiedzający, nieuczestniczący w pełni w życiu własnego dziecka postrzega siebie, swoją sytuację; porażka czy niesprawiedliwość. Postaram się dowiedzieć jaki jest ojciec dziecka, które przebywa w placówce interwencyjno- socjalizacyjnej, opierając się na wywiadzie autobiograficzno - narracyjnym czy też m.in. storytelling 'u, obserwacji. W tym segmencie znajduje się również charakterystyka obszaru badań, poznanie czym jest Wrocławskie Centrum Opieki i Wychowania. Ostatnim z trzech głównych ogniw pracy jest empiria czyli wypowiedź ojców, ojcowie wymiarze badań własnych, obraz ich wypowiedzi połączony z własną obserwacją i faktami. Punktem kończącym moją pracę magisterską będzie odpowiedź na wcześniej zadane pytania, wnioski podsumowujące całość oraz refleksje dotyczące ojca dziecka przebywającego w placówce interwencyjno- socjalizacyjnej.

Problematyka pracy obejmuje zagadnienia odnoszące się do relacji łączących matkę z córką z perspektywy pokoleniowej. Przemiany społeczne, rozwój cywilizacji, a także ruchy emancypacyjne, przyczyniły się do przekształcenia modelu funkcjonowania rodziny. Zmianom uległy role pełnione przez poszczególnych jej członków, oraz sytuacja i pozycja kobiet w społeczeństwie. Współczesny model rodziny oparty jest na partnerstwie. Wobec tego, obszarem badawczym było uzyskanie wiedzy dotyczącej kształtowania się relacji matki z córką, a także więzi łączących córkę z rodzicami w okresie dzieciństwa, zwrócenie uwagi na obraz matki w percepcji córki, poznanie postaw wychowawczych prezentowanych przez matkę wobec córki, oraz ustalenie wpływu doświadczeń życiowych przekazanych przez matkę – córce. W prowadzonych badaniach empirycznych posłużyłam się metodą biograficzną, opartą na wykorzystaniu techniki wywiadu, który przeprowadziłam indywidualnie z kobietami w różnym wieku. Analizując, wyniki badań stwierdziłam, iż kobiety opowiadając o swoich relacjach z rodzicami w okresie dzieciństwa podzieliły się na dwie grupy, w jednej znajdowały się kobiety, które miały lepszy kontakt z matkami, swoje relacje z nimi określają jako pozytywne. Z kolei w drugiej grupie znajdują się kobiety, które miały lepszy kontakt z ojcami, lecz w późniejszym okresie ich życia, poprawie uległy relacje łączące je z ich matkami. Nie wszystkie respondentki w pełni akceptują postawy wychowawcze reprezentowane przez ich matki, a co się z tym wiąże nie chciałyby się na nich wzorować. Lecz, jest również grupa respondentek, które są skłonne naśladować postawy i zachowania swych matek. Są one zadowolone ze sposobu, w jaki zostały wychowane przez matki, i jak same twierdzą z pewnością wykorzystają, bądź już wykorzystały rady i wskazówki przekazane im przez ich matki.

Tematem niniejszej pracy jest karanie i nagradzanie dziecka w wieku wczesnoszkolnym oraz ich znaczenie w procesie wychowawczym dziecka. Celem pracy jest ukazanie metod i sposobów oddziaływań, które wspierają rozwój i pomagają dziecku w poznaniu i utrwaleniu obowiązujących reguł zachowań. Praca składa się z trzech rozdziałów. Pierwszy z nich, w oparciu o literaturę przedstawia charakterystykę rozwoju psychofizycznego i społecznego dziecka. Wyjaśnia pojęcie kary i nagrody, a także rolę rodziców i nauczycieli w procesie karania i nagradzania. Drugi rozdział zawiera autorski projekt działań edukacyjnych. Oprócz wyjaśnienia pojęcia czym jest autorski projekt, znajdują się w nim również scenariusze zajęć, które przeprowadziłam podczas mojej praktyki pedagogicznej, a które miały na celu uświadomienie dzieciom, czym jest kara i nagroda. Szczególną uwagę zwróciłam na fakt, iż za każdy czyn ponosi się konsekwencje, oraz że opłaca się być uczciwym, pomagać innym, bo zostaje to dostrzeżone i nagrodzone. Ostatni rozdział poświęcony jest ewaluacji autorskiego projektu działań edukacyjnych. Opisany jest w nim przebieg przeprowadzonych przeze mnie zajęć oraz podsumowanie spostrzeżeń i obserwacji po zrealizowaniu zaplanowanych działań.

Praca dotyczy społeczności fanów mangi i anime, ukazuje jej edukacyjne aspekty. W pierwszym rozdziale zostały wyjaśnione podstawowe pojęcia oraz przeprowadzona została analiza literatury przedmiotowej.W rozdziale drugim wprowadzającym w problematykę badawczą zamieściłam podrozdziały dotyczące historii mangi i anime, japońskiej kultury, rozwoju polskiego fandomu mangi i anime i roli kultury w życiu człowieka. Rozdział trzeci opisuje metodologię i organizacje badań własnych, a w rozdziale poświęconym analizie badań własnych zostały opisane przyczyny zainteresowania fanów mangą i anime, oddziaływanie mangi i anime na fanów, spotkania fanów mangi i anime, sposób postrzegania fanów mangi i anime w kontekście społecznym oraz ich relacje z otoczeniem. Pracę podsumowałam wnioskami i zakończeniem.

W rozdziale pierwszym została przedstawiona sytuacja XIX- wiecznych Włoch. Ukazałam tu sytuację polityczną, która miała ogromny wpływ na działalność zakonów, zwłaszcza na powstawanie nowych zgromadzeń, co w efekcie rzutowało na powstawanie Towarzystwa Salezjańskiego oraz kształtowania się systemu wychowawczego jego założyciela. Opisana została także sytuacja społeczna oraz gospodarcza kraju, w którym wychowywał się przyszły Święty Wychowawca. Trudne warunki materialne, susza, a w konsekwencji głód hartowały charakter młodego wówczas Janka. Poprzez trudną sytuację w domu Janek wykształcił w sobie wytrwałość w dążeniu do wyznaczonego celu, upór oraz pracowitość i szacunek do wykonywanej pracy. Rozdział ten zawiera także opis czasów dzieciństwa Jana Bosko. Czasów trudnych i obfitujących w liczne przeszkody w zdobywaniu wykształcenia. Jednak to nie tylko czasy ciężkie dla rodziny Bosko. To także wiele chwil spędzonych w rodzinnym gronie. Chwile pełne miłości, zwłaszcza miłości Matusi Małgorzaty. Zobrazowane zostały także lata kształtowania się powołania oraz powstawanie wielkiej idei jaką było założenie Oratorium dla opuszczonej i zaniedbanej młodzieży. Rozdział drugi poświęcony został na analizę i charakterystykę systemu prewencyjnego. Przedstawiony został zarys wychowania w duchu księdza Bosko, wychowania ku wartościom. Wskazywał on na trzy główne „zasady” na jakich oprzeć powinien się każdy wychowawca wykorzystując system zapobiegawczy. Są nimi: religia miłość i rozum. Wszystkie te trzy „zasady” zostały przeanalizowane i zinterpretowane, a następnie poddane własnej analizie. Stanowią one podstawę, można by rzec filary, na których opiera się cały system. W trzecim rozdziale ukazani zostali wychowankowie systemu prewencyjnego. Przedstawiony został Dominik Savio, który miał bezpośredni kontakt z księdzem Bosko. Zmarł w młodym wieku, ale poprzez kierowanie jego duchowym rozwojem przez Świętego Wychowawcę został ogłoszony jednym z najmłodszych Świętych. Ukazane zostało także życie Laury, wychowanki sióstr Salezjanek. Ta młoda dziewczyna, aż do śmierci zachowała czystość serca. Przedstawieni zostali także wychowankowie systemu prewencyjnego w Polsce. Patrioci żyjący w czasie II Wojny Światowej stali się wzorem do naśladowania dla współczesnej młodzieży. Wielu wychowanków, zarówno tych którzy spotkali księdza Bosko jak i tych, żyjących wiele lat później zawsze kochali swojego Ojca i Nauczyciela. Dzięki niemu mogli stawać się dobrymi ludźmi i obywatelami. Rozdział czwarty to rozdział metodologiczny. Przedstawiony został w nim cel i przedmiot badań, oraz w formie pytań problem badawczy. Materiał do badań pozyskiwany był za pomocą metody jakościowej poprzez wywiady oraz obserwacje i własne doświadczenia przy współpracy z księżmi Salezjanami. Uzyskane przeze mnie informacje od księży, animatorów Oratorium oraz na podstawie własnych obserwacji zostały przeze mnie przeanalizowane, a następnie zostały wyciągnięte wnioski z przeprowadzonych badań

Organizacje pozarządowe są jednym z filarów społeczeństwa obywatelskiego. W Polsce liczba podmiotów trzeciego sektora na rok 2012 wynosiła 83,5 tys. Z roku na rok ich liczebność ciągle wzrasta, co nie byłoby możliwe bez zaangażowania obywateli w działania na rzecz sektora non-profit. Aktywni obywatele wpływają na rozwój społeczeństwa obywatelskiego, co więcej – są jego podmiotem. Edukacja obywatelska ma na celu przygotowanie obywatela do świadomego, czynnego udziału w życiu państwa. Miejscem, gdzie szczególnie znajduje ona przestrzeń do działania są organizacje pozarządowe. Podmioty trzeciego sektora realizują cele edukacji obywatelskiej na wiele sposobów, m.in. angażując obywateli do udziału w projektach dotyczących kształtowania świadomych postaw obywatelskich, a także umożliwiając podjęcie działań jako wolontariusze. W przypadku organizacji takich jak np.: Fundacja Edukacja dla Demokracji, Stowarzyszenie „Obywatele Obywatelom”, Centrum Edukacji Obywatelskiej można mówić o intencjonalnym działaniu na rzecz edukacji obywatelskiej. Realizują one szereg projektów z myślą o kształtowaniu w obywatelach postawy gotowości do działania na rzecz społeczności lokalnej i całego kraju. Jednak nieintencjonalne działania na rzecz edukacji obywatelskiej również występują, najczęściej ma to miejsce w organizacjach nie zawierających w swych statutach punktów określających działania na rzecz edukacji. Jednak przez sam fakt angażowania wolontariuszy dają możliwość bycia aktywnym, nastawionym do działania. Wolontariusze są grupą zróżnicowaną m.in. ze względu na motywy, którymi kierują się podejmując aktywność wolontariacką; wiek; miejsce zamieszkania; wykształcenie. Dane statystyczne pokazują pewne dominujące w tej grupie tendencje, jednak bardziej znaczące jest to co wspólne dla wszystkich - bycie wolontariuszem. Pomimo, że w potocznym rozumieniu słowo „edukacja” oznacza głównie naukę w szkolnych murach, to z andragogicznego punktu widzenia nie można nie zanegować takiego twierdzenia. Wraz ze wzrostem znaczenia całożyciowego uczenia się, wzrasta także ranga edukacji obywatelskiej.

Problematyka podjęta w mojej pracy licencjackiej dotyczy dużej grupy młodych dorosłych – ludzi, którzy według definicji naukowych oraz prawnych mogą zawierać związki małżeńskie. Pomimo takiej dyspozycji, w świetle wyników badań naukowych i statystyk, młodzi dorośli nie są skłonni do zakładania rodziny. W 2013 r. zawarto 180,4 tys. małżeństw – to o ponad 20 tys. mniej niż rok wcześniej. Wraz ze spadkiem liczby zawieranych związków małżeńskich wzrósł z kolei wiek osób, które decydują się na małżeństwo. Powody, dla których młodzi dorośli rezygnują z tej funkcji bądź odkładają ją w czasie, mają złożony charakter. Z jednej strony odstąpienie od realizacji jednego z zadań wczesnej dorosłości, jakim jest wstąpienie w związek małżeński, wynika z niestabilnej sytuacji na polskim rynku pracy, co przekłada się równocześnie na brak równowagi finansowej niezbędnej do podjęcia autonomii. Z drugiej zaś strony młodzi dorośli nie wykazują emocjonalnej gotowości do zawarcia małżeństwa. W literaturze przedmiotu problematyka dotycząca zakładania rodziny jest bogata i różnorodna, choć na przestrzeni lat zmieniły się definicje tak samej instytucji małżeństwa, jak i rodziny. W niniejszej pracy licencjackiej oprę się na założeniach teoretycznych wielu familiologów i gemologów, którzy w różny sposób interpretują związki małżeńsko-rodzinne. Różnice te widoczne są w odniesieniu do ponowoczesnego świata, opartego na zasadach pluralizmu i wolności samostanowienia, a zwłaszcza przemian ostatniego dziesięciolecia, które zaznaczyły się globalizacją, wzrostem nowych technologii, konsumeryzmem i pragmatyzacją życia oraz maksymalizacją postaw hedonistycznych. Zmiany te oddziałują bezpośrednio na postrzeganie życia, w tym życia w nowej, własnej rodzinie, prawnie zalegalizowanej przez młodych dorosłych. Cele podjętych działań diagnostycznych skupiłam wokół rozpoznania poglądów młodych dorosłych na instytucję małżeństwa oraz ich motywacji do zawarcia związku małżeńskiego. Interesowała mnie również konfrontacja wyników diagnozy z rzeczywistością społeczną. Tematykę, którą podjęłam w pracy licencjackiej, uważam za ważną i potrzebną. Koreluje ona z coraz bardziej powszechnym zjawiskiem odraczania dorosłości, co niewątpliwie ma wpływ na postrzeganie instytucji małżeństwa w grupie osób zaliczających się do grona tzw. gniazdowników. Ale nie tylko – oprócz gniazdowników do ludzi nieposiadających środków pozwalających na niezależność finansową można zaliczyć również tzw. prekariuszy. Jeszcze inną przyczyną niechęci do sformalizowania związku partnerskiego jest wśród młodych dorosłych przekonanie na temat bezużyteczności funkcji małżeństwa. Inaczej mówiąc – kohabitacja daje w ich przekonaniu niemal takie same możliwości, jak prawnie sformalizowana relacja. W poglądy te wpisują się także opinie społeczne, bowiem rośnie liczba osób, które jako rodzinę definiują parę kohabitującą i wychowującą wspólne dzieci oraz ludzi niemających potomstwa i żyjących w konkubinacie.

Temat mojej pracy dotyczy wolontariatu młodych dorosłych. Zagadnienie to jest bardzo ważne i aktualne w dzisiejszych czasach, ponieważ obecnie wiele instytucji i organizacji korzysta z pomocy wolontariuszy, w rozwiązywaniu różnych problemów społecznych. Stanowi on jedną z form aktywności społecznej, przyczyniając się jednocześnie do budowania świadomego i odpowiedzialnego społeczeństwa obywatelskiego. Wolontariat wyzwala siły społeczne, pobudzając różne grupy do działania na rzecz własnych społeczności lokalnych. Aktywność w wolontariacie bardzo dużą rolę odgrywa również dla samych wolontariuszy. Staje się niepowtarzalną okazją do rozwoju szczególnie młodych dorosłych, którzy dzięki pracy na rzecz innych mogą zdobyć cenne doświadczenie, poszerzyć swoje umiejętności i kompetencję oraz nawiązać nowe kontakty. Aktywność w wolontariacie kształtuje prospołeczne postawy, przyczyniając się do poprawy życia społecznego. Celem głównym mojej pracy było poznanie opinii młodych dorosłych zaangażowanych w działalność Centrum Edukacji Społecznej we Wrocławiu, na temat pełnionego przez nich wolontariatu. Biorąc pod uwagę moje pozytywne doświadczenia z pracy w wolontariacie, chciałam poznać opnie innych młodych osób, spełniających się w tej roli. Pytanie główne jakie sobie postawiłam brzmiało: Jak młodzi dorośli postrzegają swoją aktywność wolontariacką w Centrum Edukacji Społecznej we Wrocławiu? W uzyskaniu odpowiedzi na to pytanie, pomogły mi wyznaczone przeze mnie cztery pytania szczegółowe: Co motywuje młodych dorosłych do zaangażowania się w działalność wolontariacką? Jaka atmosfera panuje w Centrum? Czym charakteryzuje się praca wolontariuszy? Jakie znaczenie dla rozwoju młodych osób, odgrywa realizowany przez nich wolontariat? Aby uzyskać odpowiedzi na postawione przeze mnie pytania, zdecydowałam się na procedurę diagnostyczną. Realizację założonego przeze mnie celu umożliwiło mi wykorzystanie techniki wywiadu swobodnego ukierunkowanego, przyjętej za K. Koneckim. W wywiadzie tym badacz dysponuje ogólnie określoną listą potrzebnych mu informacji. Wykorzystywane są pytania otwarte, które dotyczą najczęściej tematów szczegółowych. Badacz natomiast może swobodnie zmieniać ich formę i kolejność. Prowadzący wywiad może również przygotować sobie wzory pytań do ewentualnego wykorzystania, których treść i język musi dostosować do respondenta. Zapis wywiadu dokonany przez badacza może być rejestrujący lub relacjonujący. W mojej diagnozie przeprowadziłam cztery wywiady z wolontariuszkami działającymi na rzecz Centrum Edukacji Społecznej. W oparciu o przygotowane wcześniej pytania szczegółowe opracowałam listę pytań do moich rozmówczyń. Podczas prowadzenia własnych wywiadów wykorzystałam zapis przy pomocy dyktafonu. Dane z rozpoznania diagnostycznego pozwoliły mi zrealizować cel, który sobie postawiłam w mojej pracy. W świetle uzyskanych danych mogę stwierdzić, że badane w bardzo pozytywny sposób wypowiadały się na temat pełnionego przez nie wolontariatu, pos

Celem pracy jest zgłębienie tematyki związanej z funkcjonowaniem osób starszych w społeczeństwie informacyjnym. Zjawisko wykluczenia społecznego seniorów jest aktualnym problemem, który hamuje prawidłowy rozwój społeczeństwa. Zagadnienie to jest istotne dla subdyscypliny pedagogiki, jaką jest andragogika, ponieważ w gestii edukatorów trudniących się kształceniem dorosłych leży także wprowadzanie w system szkolnictwa tych najstarszych obywateli. W dobie nowoczesnych technologii, które urozmaicają rynek, każdy człowiek może poczuć się zagubiony. Kolejne unowocześnienia takie jak automatyzacja sprzedaży, czy bankomaty, które należy obsługiwać dotykiem - cieszą się zainteresowaniem i aprobatą młodego pokolenia, ale są prawdziwą przeszkodą dla osób starszych. Dlatego też nie należy zapominać o pokoleniu 50+, które stanowi znaczną część starzejącego się, polskiego społeczeństwa, a które nie odnajduje się w świecie wszechotaczającej informatyki. W pracy tej zostaje omówiona podstawowa terminologia związana z nowym modelem społeczeństwa jakim jest społeczeństwo informacyjne, m.in. poprzez porównanie społeczeństwa informacyjnego ze społeczeństwem wiedzy, wskazując przy tym na podobieństwa i różnice w znaczeniu tych pojęć. Przeanalizowane nazewnictwo i wyklarowana istota tego rodzaju społeczeństwa jest podstawą do określenia piorytetów jakimi powinni się kierować edukatorzy dorosłych, by wprowadzić swoich uczniów – osoby dorosłe w świat nowoczesny, w którym podstawowym towarem jest informacja i związana z nią umiejętność selekcjonowania i aktualizowania posiadanej wiedzy. W tej części pracy zostaje dokonana także charakterystyka obywatela społeczeństwa informacyjnego. Na podstawie dostępnej literatury przedmiotu wyłania się między innymi pożądany zestaw cech, jakie winien posiadać współczesny obywatel, by odnaleźć się w otaczającej go rzeczywistości. Zaprezentowane zostaje także zjawisko jakim jest wykluczenie cyfrowe obywateli w społeczeństwie informacynym. Definicji poddaje się wykluczenie społeczne, marginalizację oraz wykluczenie cyfrowe. W drugim rozdziale pracy przywołuje się podstawowe pojęcia związane z gerontologią. Omawia się proces starzenia się, a także okres późnej dorosłości w oparciu o wiedzę z zakresu biologii, psychologii i pedagogiki. Ukazuje się również jakie postawy wobec starości posiadają sami seniorzy oraz style życia jakie reprezentują po przejściu na emeryturę. Zwieńczeniem drugiego rozdziału jest zaprezentowanie stanowisk dotyczących statusu starszego pokolenia we współczesnym świecie. Mowa tutaj o między innymi o stereotypach, jakimi posługuje się społeczeństwo, a także o obrazie starości, jaki kreują osoby młode. Nawiązuje się także do integracji międzypokoleniowej, która jest szansą i miejscem wymiany doświadczeń młodego pokolenia z generacją osób starszych. Ostatni rozdział pracy jest niejako połączeniem pierwszego, który traktuje o społeczeństwie informacyjnym z drugim rozdziałem, który poświęcony jest starzeniu się i

Tematem swojej pracy uczyniłam rejestrowanie na fotografiach postaci w okresie późnej dorosłości przez fotografów profesjonalistów i fotografów amatorów. Zagadnienie to według mnie jest aktualne, ponieważ w dzisiejszych czasach bardzo często spotykamy się ze stereotypizacją wizerunku starego człowieka. Wydaje mi się, że w obliczu dzisiejszej, prężnie rozwijającej się technologii i czasach, w których każdy może fotografować problematyka ukazywania starości jest szczególnie ważna. Teoretycy w sposób bardzo wnikliwy przedstawiają zarówno dzieje powstawania aparatu fotograficznego, ale także wskazują na ewolucję jaka dokonała się wśród obiektów fotografowanych czy samego podejścia odbiorców, z różnych środowisk społecznych, do refleksji nad zdjęciami. Istotna jest również zmiana, jaka dokonała się, na przestrzeni lat, w myśleniu o fotografii jako o obrazie, z którego odbiorca jest w stanie odczytywać informacje. Postać człowieka od początku fotografowania była najczęściej ukazywanym obiektem na zdjęciach. Jednak starzy ludzie pokazywani byli najczęściej podczas codziennych czynności. Obraz człowieka starego na zdjęciach powstających w dzisiejszych czasach uległ transformacji. Wizerunek starych ludzi na fotografiach nie jest najbardziej popularnym obiektem fotografów. Starość jest tematem często kontrowersyjnym i przede wszystkim skłaniającym do refleksji. Zaczęłam się zastanawiać w jaki sposób fotografowie przedstawiają starych ludzi. Czy przez to, że są artystami mają zupełnie odmienne podejście do szokowania przez starych ludzi. Czy pokazują starość, tak jak większość społeczeństw o niej myśli, czyli o starości pełnej zmarszczek, nieszczęśliwej i często samotnej. Ze względu na wyżej wymienione argumenty celem mojej pracy uczyniłam starość rejestrowaną na fotografiach, czyli rozpoznanie sposobu zapisywania starości na zdjęciach przez profesjonalistów i amatorów. Poza przyjrzeniem się rejestrowaniu starości przez wybranych przeze mnie autorów zdjęć profesjonalnych i amatorskich, skupiłam się także na rozpoznaniu różnic w sposobach ukazywania starych ludzi na zdjęciach. Moją pracę licencjacką podzieliłam na trzy części. Pierwszy rozdział stanowi rozważania teoretyczne, w których posłużyłam się tekstami między innymi Marii Potockiej. Omówiłam ewolucję pojęcia fotografii, jej przeobrażenie z fotografii rzemieślniczej do fotografii-sztuki. Przeanalizowałam również wizerunek człowieka starego w literaturze psychologicznej. W rozdziale drugim rozpatrzyłam tematykę niezbędną do podjęcia własnych działań badawczych. Omówiłam pojęcie analizy dokumentów a także pojęcie analizy samej fotografii. Opisałam etapy przeprowadzenia analizy dokumentów i odniosłam je do własnych działań badawczych. W rozdziale drugim rozpatrzyłam również cel, który przyświecał mi podczas podjętych przeze działań badawczych. Rozróżniłam również zagadnienie związane z określaniem fotografa profesjonalisty i fotografa amatora. Natomiast rozdział trzeci jest analizą i interpretac

We współczesnym świecie permanentnych i burzliwych przeobrażeń cywilizacyjno-technologicznych oraz gospodarczo-społecznych, przy wzrastającej ilości problemów egzystencjalnych i społecznych ludzi żyjących w XXI wieku, koniecznością stało się podejmowanie aktywności edukacyjnej w trakcie całego życia jednostki. Potrzeba nieustannego wzbogacania oraz aktualizowania wiedzy jest obecnie jedną z kluczowych strategii Unii Europejskiej oraz głównym składnikiem polityki inkluzyjnej państw członkowskich Wspólnoty. Już dwadzieścia lat temu Stanisław Kaczor przekonywał, że „zaprzestanie uczenia się grozi wegetacją i regresem” . Pogląd ten jest jak najbardziej adekwatny odnośnie współczesnego świata. Obecny świata jest miejscem, w którym jeżeli jednostka pragnie mieć, ale i być musi konsekwentnie przez całe życie rozwijać się, jest miejscem, które oferuje człowiekowi wiele wcześniej niespotykanych możliwości, ale i wymaga od niego podjęcia wyzwania całożyciowego uczenia się. W pracy omówione zostało zagadnienie edukacji osób dorosłych, że szczególnym uwzględnieniem niezwykle nośnej współcześnie koncepcji całożyciowego uczenia się, jako idei kształtującej obecny obraz edukacji dorosłych. Koncepcja całożyciowego uczenia się od lat dziewięćdziesiątych XX wieku zdobywała coraz więcej zwolenników, a obecnie jest traktowana jako remedium na zagrożenia współczesnego świata. Celem pracy było przybliżenie roli, jaką obecnie pełni edukacja w życiu człowieka dorosłego, przedstawienie szerokiego obrazu uwarunkowań, w jakich realizowana jest idea całożyciowego uczenia się, jak i również omówienie przyczyn wpływających na to, iż współcześnie systematycznemu kształceniu przypisuje się tak istotną rolę. W części pierwszej pracy zarysowany został rys historyczny kształcenia się osób dorosłych od czasów starożytnych do czasów współczesnych. Zgłębiając pracę czytelnik przekona się, iż poglądy głoszące konieczność kształcenia się ludzi dorosłych nie zrodziły się w ostatnich dziesięcioleciach, lecz sięgają początkom narodzin człowieka rozumnego. Następnie w pracy przedstawiono przyczyny, dlaczego ową konieczność, czy wręcz wymógł ciągłego nabywania nowych kompetencji obecnie tak bardzo się podkreśla. Omówiono znaczenie i rolę jaką pełni edukacja w życiu człowieka XXI wieku oraz przybliżono uwarunkowania współczesnego świata. Wskazano założenia koncepcji całożyciowego uczenia się głoszone przez przedstawicieli tejże idei, oraz przybliżono problemy z jakimi zmaga się obecnie edukacja dorosłych. W trzeciej części pracy omówiono trzy wymiary kształcenia się osób dorosłych, czyli kształcenie formalne, pozaformalne oraz nieformalne. Szczegółowo przedstawiono różnorodne formy edukacji, w ramach których człowiek dorosły może obecnie podjąć aktywność edukacyjną. Przytoczono również badania Głównego Urzędu Statystycznego oraz badania przeprowadzone w ramach projektu Bilans Kapitału Ludzkiego diagnozujące uczestnictwo dorosłych Polaków w edukacji. Ostatnim punktem w tej części pra

W pracy poruszony został problem aktywności osób starych. Szczególną uwagę zwrócono na aktywność seniorów w społeczności wiejskiej. Tematyka ta jest istotna w obliczu zagadnienia starzenia się społeczeństwa. W rozdziale pierwszym zaprezentowano charakterystykę ostatniego etapu w życiu człowieka oraz przedstawiono kryzysy, które mogą dotykać osoby stare w tym okresie. Istotną kwestią w starzeniu się jest indywidualność. W pracy zwrócono uwagę na różne klasyfikacje starzenia się seniorów. Wymienione w nich rodzaje są skorelowane między innymi z typem osobowości. Następnie skoncentrowano się na pojęciu aktywności. Przedstawione zostało ujęcie definicyjne oraz charakterystyka różnych rodzajów aktywności podejmowanych przez osoby stare, wymieniona w oparciu o kilka typologii. Kolejna istotna kwestia to motywy podejmowania aktywności przez seniorów. Istnieje mnogość dziedzin,w których mają oni możliwość realizowania siebie, swoich zainteresowań i pasji. Następnie przeanalizowane zostały wybrane organizacje, w których seniorzy mogą aktywnie spędzać czas. Miejsca te są bardzo pomocne w procesie aktywizowania osób starych. W tej pracy szczególną uwagę zwrócono na Związek Emerytów, Rencistów i Inwalidów, jako organizację działającą na terenie całej Polski. Kolejna część pracy to rozdział metodologiczny, w którym zaprezentowane zostały cele działań o charakterze diagnostycznym. Sporą część rozdziału zajmuje opis terminu diagnozy. Omówiono etapy postępowania diagnostycznego oraz zwrócono uwagę na błędy jakich powinien wystrzegać się badacz. Przedstawiono też zasady poprawności metodologicznej diagnozy. Kolejna część tego rozdziału to charakterystyka metody dialogowej, zwanej też przez jej autora- rozmową. Przedstawiony został zarys metody prowadzenia działań diagnostycznych oraz techniki w ramach tej metody. Szczególną uwagę zwrócono na zasady poprawności wykorzystywania tej metody oraz błędy, jakich musi ustrzec się osoba korzystająca z niej. Ostatnia część tego rozdziału to charakterystyka wsi Rychtal i Koła Związku Emerytów, Rencistów i Inwalidów działającego w tej miejscowości. Trzeci i zarazem ostatni rozdział to prezentacja analizy i interpretacji rozmów z członkiniami Koła Związku Emerytów, Rencistów i Inwalidów w Rychtalu oraz porównanie wyników z wiedzą teoretyczną. Materiały ze wszystkich przeprowadzonych rozmów skonfrontowane zostały z wiedzą teoretyczną na temat aktywności osób starych. Rozdział ten ma też na celu zapoznanie czytelnika z zajęciami oferowanymi w Kole oraz ukazanie jak zaangażowane w te działania są osoby stare z terenu gminy Rychtal. Ostatni podrozdział tej pracy to refleksje końcowe podsumowujące działania o charakterze diagnostycznym. W podrozdziale tym znajdują się również odpowiedzi na pytania diagnostyczne postawione w rozdziale drugim. Pracę kończą refleksje dotyczące możliwości rozbudowania oferty Koła.

W dzisiejszych czasach nie istnieje uniwersalny wzorzec wchodzenia w okres dorosłości. Skutkiem takiej sytuacji jest to, iż nie ma kryteriów wyznaczających przynależność jednostki do świata dorosłych. Wobec tego dorosłość jest dziś pojmowana subiektywnie, jednostka sama decyduje o kolejności wypełniania ról rozwojowych tego etapu. W autonomiczny sposób określa moment wkroczenia w dorosłość. Wskaźniki obiektywne tracą więc na znaczeniu. Wydłużanie czasu edukacji jawi się jako czynnik opóźniający wchodzenie w świat osób dorosłych. Odsuwanie na dalszy plan zadań rozwojowych może być świadomym i celowym zabiegiem wynikającym z potrzeby przygotowania się do procesu wkroczenia w dorosłość, bądź może stanowić próbę ucieczki od wyzwań przypisanych temu etapowi w życiu człowieka. Celem niniejszej pracy było rozpoznanie pojmowania dorosłości przez współczesnych, młodych dorosłych. Zebrany materiał ilustruje, że w przypadku osób biorących udział w procedurze diagnostycznej, zegar społeczny nie wyznacza czasu realizacji zadań rozwojowych przypisanych okresowi wczesnej dorosłości. Można również wysnuć przypuszczenie, że wiek nie jest najważniejszym kryterium zgodnie, z którym należy rozpatrywać przynależność jednostki do świata osób dorosłych. Współcześnie nie należy zatem mówić, o punktualności realizacji tychże zadań, bowiem to jednostka sama kreuje swoją drogę rozwoju i jest w pełni jej samodzielnym twórcą. Z pewnością doświadcza nacisków społecznych, akcentujących ważność wypełniania nowych ról, jednak z drugiej strony odczuwa akceptację na coraz to dłuższy proces dojrzewania, eksperymentowania z wielością piętrzących się przed nią możliwości.

Problematyka pracy obejmuje zagadnienia związane z uwarunkowaniami pracy kuratorów sądowych z dozorowanymi sprawcami przemocy w rodzinie. Problem przemocy w rodzinie jest zjawiskiem niezwykle powszechnym. Do sądów ciągle trafiają kolejne sprawy o znęcanie się psychiczne, czy fizyczne nad rodziną. Pomocy udziela się zarówno ofiarom przemocy, jak i sprawcom dopuszczającym się nadużyć wobec członków własnych rodzin. Sprawca oddany pod dozór kuratora ma szansę na zrozumienie skutków swojego postępowania i odbudowanie relacji rodzinnych. Działalność profilaktyczno-resocjalizacyjna kuratorów jest, zatem niezbędnym procesem naprawczym skazanych, dlatego też zmierzono do poznania warunków pracy kuratorów sądowych pełniących dozory w stosunku do osób skazanych za przestępstwo przeciwko rodzinie. W badaniach empirycznych posłużono się metodą analizy dokumentów, wspartą techniką analizy treściowej teczek dozoru dziesięciu skazanych, a także wspomagająco techniką wywiadu z sześcioma kuratorami zawodowymi sprawującymi dozór nad tymi skazanymi. Analiza wyników badań wskazuje, iż metoda pracy kuratora musi być dostosowana do osoby podopiecznego. W zależności od problemów, z jakimi się on boryka, potrzebny jest inny rodzaj pomocy. Kurator, mając na uwadze osobowość sprawcy, jego sposób funkcjonowania w społeczeństwie i możliwości zmiany trybu i stylu życia, uświadamia sobie, co rzeczywiście może, a czego nie uda mu się zrealizować z podopiecznym. Bez względu jednak na cele szczegółowe, głównym celem pracy kuratora z dozorowanymi sprawcami przemocy w rodzinie jest wyeliminowanie, bądź chociaż zminimalizowanie stosowania przez niego przemocy. W większości przypadków skazani wywiązują się z nałożonych na nich wyrokiem sądu obowiązków, jednakże nie zawsze z własnej woli i chęci do poprawy. Nierzadko jest to efekt strachu przed nieuchronnością zarządzenia kary pozbawienia wolności, a nie efekt mobilizujących metod pracy kuratorskiej. Nie ma złotego środka w walce o zmianę postawy sprawcy przemocy. Jedynie wspólnymi siłami, czyli w relacji kurator - dozorowany - pokrzywdzony można poprawić sytuację życiową rodziny.

Macierzyństwo jest jedną z najważniejszych ról społecznych w życiu kobiety. Przygotowanie do podjęcia tej trudnej roli rozpoczyna się już we wczesnym dzieciństwie. Macierzyństwo to coś znacznie więcej niż jedynie „bycie matką”, wydanie na świat potomstwa. Jest to zespół wszystkich cech właściwych matce, naturalnie wrodzone uzdolnienia, dziedziczna i niezmienna tendencja organizmu. Macierzyństwo rozpatrywane jest na wielu szczeblach: biologicznym – samo poczęcie dziecka, społeczno- pedagogicznym – wychowanie oraz wykształcenie potomstwa, filozoficzno- socjologicznym - przygotowanie do życia w społeczeństwie, wyrobienie zdrowych zachowań, umożliwienie podjęcia ról społecznych. Wraz z podjęciem tak trudnej i złożonej roli, jaką jest bycie matką, powstaje też zespół specyficznych oczekiwań, które obejmują, nie tylko rodzinę, partnerów, czy małżonków, ale również odnoszą się do instytucji państwowych i ogółu społeczeństwa. Oczekiwania te wynikają z nowych doświadczeń, jakie rodzą się w obliczu macierzyństwa i ewoluują wraz ze zmianami zachodzącymi w życiu młodej matki i jej dziecka. Warto je zatem uczynić przedmiotem eksploracji badawczej. Praca składa się z czterech rozdziałów. Pierwszy poświęcony jest analizie pojęcia „macierzyństwa” oraz jego roli w życiu młodej matki. W tej części opisana została istota samego pojęcia „macierzyństwa”, jego kulturowe i społeczne postrzeganie oraz rola, jaką pełni w życiu rodzica. Drugi rozdział odwołuje się do oczekiwań młodych matek w sytuacji narodzin dziecka. Rozdział obejmuje analizę procesu adaptacji do roli matki, macierzyńskie postrzegania dziecka oraz problematykę oczekiwań młodych rodziców wobec środowiska rodzinnego i społecznego w sytuacji narodzin dziecka. Trzeci rozdział dotyczy kwestii metodologicznych. W jego skład wchodzi przedmiot i problematyka badań własnych oraz opis procedury badawczej. W czwartym rozdziale, który obejmuje badania empiryczne opisałam sytuację rodzinną badanych matek, reakcje środowiska rodzinnego i społecznego na ciążę respondentek oraz związany z nimi stosunek do narodzonego dziecka. W dalszej części rozdziału zawarte są informacje na temat przesłanek zajścia w ciążę, doświadczenie przebiegu ciąży przez badane kobiety oraz opis sytuacji problemowych i związanych z nimi oczekiwań młodych matek w stosunku do rodzinny oraz ogółu społeczeństwa. Praca zakończona jest podsumowaniem wyników badań oraz sformułowaniem wniosków o charakterze praktycznym. Mam nadzieję, że przeprowadzone przeze mnie badania oraz uzyskane dane posłużą jako wskazówki dla młodych kobiet, oczekujących narodzin dziecka.

Niniejsza praca obejmuje zagadnienia związane z przestępczością wśród młodzieży szkolnej. Celem badań jest poznanie zjawiska przestępczości wśród młodzieży szkolnej w opinii nauczycieli, wychowawców oraz rodziców. Przestępczość nieletnich wiąże się ze złym funkcjonowaniem w społeczeństwie, w konsekwencji czego mamy do czynienia z zachowaniami niezgodnymi z prawem i przyjętą normą społeczną. Dlatego też zmierzano do poznania współczesnego obrazu przestępczości nieletnich, motywów dokonywania przestępstw przez młodzież szkolną oraz efektywności zwalczania i przeciwdziałania uwarunkowaniom zachowań przestępczych. Badania empiryczne zostały oparte na metodzie sondażu diagnostycznego, z wykorzystaniem techniki ankiety. Analiza wyników badań ukazuje, iż przestępczość młodzieży szkolnej jest zjawiskiem negatywnie postrzeganym wśród grona pedagogicznego jak i rodziców. Przyczyn popełniania czynów zabronionych jest wiele, wyróżnić można: chęć przynależności do grupy, niepowodzenia w szkole, złą sytuację rodzinną, a także brak odpowiednich wzorców. Możliwości zwalczania zachowaniom doszukuje się w wszelakich zajęciach pozaszkolnych, terapiach indywidualnych, zagospodarowaniem czasu oraz programom profilaktycznym, które minimalizują negatywne zachowania oraz przejawy przestępczości wśród młodzieży szkolnej.

W swojej pracy magisterskiej rozważania skupiłam wokół tematu pomocy. Chciałam odpowiedzieć sobie na pytania czym jest pomoc i jakie są dostępne formy pomocy dla skazanych ? Odpowiadając na te pytania opisałam instytucje pomocowe takie jak: Ośrodki Pomocy Społecznej, Państwowe Urzędy Pracy oraz organizacje pozarządowe jakimi są wolontariaty i stowarzyszenia. Dodatkowo przeprowadziłam wywiady z odbiorcami pomocy – skazanymi znajdującymi się w Zakładzie Karnym i skazanymi będącymi w stowarzyszeniu „Ludzie Ludziom” oraz dawcami pomocy: Kierownikiem Stowarzyszenia „Ludzie Ludziom”, Kuratorem Zawodowym i Kuratorem Społecznym. W celach założyłam sobie wyjaśnienie na czym polega pomoc postpenitencjarna w funkcjonowaniu na wolności skazanych poprzez aktywizację zawodową. Problemem głównym jest wskazanie jaka jest rola pomocy postpenitencjarnej w readaptacji społecznej skazanych? Próbowałam szczegółowo odpowiedzieć na takie pytania: 1. Jakie mają trudności w organizowaniu swojego życia po opuszczeniu z Zakładu Karnego? 2. Jaką wiedzę mają skazani na temat pomocy postpenitencjarnej? 3. Z jakich form pomocy postpenitencjarnej korzystają skazani? 4. Jak oceniają skazani przydatność pomocy postpenitencjarnej po powrocie do warunków wolnościowych? Techniką jaką wybrałam był wywiad w metodzie indywidualnego przypadku. W mojej pracy badawczej zostały ukazane zwykłe problemy skazanych po wyjściu z Zakładu Karnego. Brak pomocy ze strony instytucji powoduje, że skazany nie wie co robić ze swoim życiem, gdy rodzina już nie chce pomagać. Praca pokazała również wartość rodziny we współczesnym indywidualnym świecie, gdzie trzeba szybko podejmować decyzje. Współcześnie skazani w stowarzyszeniach czy innych instytucjach wspierających próbują odnaleźć wartości, które zanikają, takie jak: wsparcie społeczne. W organizacjach pozarządowych mają szanse nauczyć się akceptacji i szacunku do siebie i innych.