Tematem pracy magisterskiej są aspiracje edukacyjno-zawodowe i plany życiowe wychowanków domu dziecka. Celem pracy było ukazanie ich aspiracji, jakimi wartościami kierują się w życiu i kim chcieliby zostać w przyszłości. Początkowa część pracy obejmuje wyjaśnienia terminologiczne aspiracji, ich rodzaju, poziomu i uwarunkowań. Następnym punktem jest charakterystyka zmian w adolescencji: rozwój fizyczny, poznawczy, społeczno-emocjonalny, moralny, tożsamości i światopoglądu. Kolejną częścią pracy było opisanie funkcjonowania domu dziecka, ich podstaw prawnych. Następnymi rozdziałami jest metodologia badań oraz analiza badań własnych. Całą pracę magisterską kończy uogólnienie i wnioski z badań.

Kształcąc się na kierunku pedagogicznym i podejmując od pierwszego roku studiów praktyki w placówkach oświatowych zaobserwowałam spadek wiedzy młodych ludzi o wychowaniu dziecka. Pracując od roku w przedszkolu uzmysłowiłam sobie, jak ogromne luki w wiedzy o wychowaniu dziecka posiadają młodzi rodzice. Przeprowadzając rozmowy z rodzicami na temat wiedzy o dziecku oraz sposobach jego wychowania dostrzegłam, że część rodziców nie ma nawet podstawowej wiedzy na ten temat. Stąd też podjęłam się badań dotyczących sytuacji dziecka w rodzinie o wysokim statusie materialnym. w badaniach skupiam się na kulturze pedagogicznej rodziców oraz funkcjonowaniu dziecka w tejże rodzinie. Funkcjonowanie rodzin o wysokim statusie materialnym od dawna mnie interesowało i byłam ciekawa czy posiadanie pieniędzy jest równoznaczne ze świadomym i odpowiedzialnym wychowaniem młodego człowieka. W pierwszym rozdziale mojej pracy skupiłam się na opisie środowiska rodzinnego. Początkowo opisane są funkcje rodziny oraz jej struktura. Rozróżniłam typy rodzin oraz opisałam zmiany społeczne i przemiany w funkcjonowaniu rodziny na przestrzeni lat. Również nakreśliłam co to jest atmosfera wychowawcza i wyróżniłam jej rodzaje. w pracy podjęłam się także opisania rodzajów potrzeb ludzkich, postaw rodzicielskich oraz metod wychowawczych. Na końcu rozdziału zamieściłam wyniki dotyczące badań sytuacji dziecka w rodzinie o wysokim statusie materialnym. W kolejnym rozdziale zamieściłam metodologię własnych badań. Kolejno piszę o przedmiocie moich badań, którym jest sytuacja dziecka w rodzinie o wysokim statusie materialnym oraz celu badań. Wyszczególniłam również problemy badawcze. Techniki jakie wybrałam do swoich badań to: indywidualny wywiad pogłębiony, test niedokończonych zdań oraz narzędzia badawcze. Narzędzia, którymi będę się posługiwać to: kwestionariusz wywiadu pogłębionego, arkusz skali postaw rodzicielskich i arkusz testu zdań niedokończonych. Wszystkie techniki oraz narzędzia opisałam. w pracy zamieściłam także charakterystykę terenu badań oraz próby badawczej. Ostatnim podrozdziałem są etapy i przebieg badań. W ostatnim rozdziale są zamieszczone wyniki moich badań. Zbadałam w nich poziom zaspokajania potrzeb dzieci w rodzinach, postawy rodzicielskie, świadomość roli wychowawczej i rodzicielskiej, wartości szczególnie preferowane przez badanych rodziców i dzieci oraz system nagród i kar stosowanych w rodzinach. W zakończeniu pracy umieściłam uogólnienia wyników badań, wnioski oraz postulaty pedagogiczne. Na końcu pracy zamieściłam bibliografię, jak i załączyłam do aneksu narzędzia badawcze, którymi się posługiwałam, m.in.: kwestionariusz wywiadu pogłębionego, arkusz skali postaw rodzicielskich i arkusz testu zdań niedokończonych.

Tematyka prezentowanej pracy dotyczy przygotowania nauczycieli do pracy w wielokulturowej klasie. W pierwszym rozdziale pracy umieszczone zostały teoretyczne informacje dotyczące kultury oraz zjawiska wielokulturowości. Ponadto zawarto zagadnienie traktujące o edukacji wielokulturowej. Drugi rozdział dotyczy zawodu nauczyciela i jego roli we współczesnym świecie, jak również kompetencji wielokulturowych jakie powinien posiadać nauczyciel. W rozdziale trzecim zawarte zostały metodologiczne podstawy badań własnych. Praca kończy się omówieniem wyników badań własnych.

W czasach dynamicznego rozwoju nowoczesnych technologii, w tym Internetu, który znacznie wpływa na wygląd relacji międzyludzkich, niestety bardzo trudno jest znaleźć prawdziwego przyjaciela. Sieć nie tylko modyfikuje, ale przede wszystkim ogranicza bezpośredni kontakt z drugą osobą, który znacznie wpływa na jakość budowanych relacji. Często pojawia się problem ze wzajemnym zrozumieniem i uznaniem indywidualności danej jednostki. Tworzy się zatem dystans między ważnymi dla siebie osobami oraz powstają pewne kłopoty w komunikacji międzyludzkiej. Wzajemne relacje stają się coraz mniej trwałe, a ludzie są wobec siebie coraz mniej ufni, co znacznie wpływa na rozumienie pojęcia przyjaźni. Pomimo tego jest ona ważnym elementem ludzkiej egzystencji oraz pozwala zrozumieć otaczająca rzeczywistość. Przyjaźń szczególne znaczenie odgrywa przede wszystkim w okresie dojrzewania, a jedną z głównych potrzeb w tym czasie jest akceptacja ze strony grupy rówieśniczej. Młodzież nawiązuje dużo nowych znajomości, spędza coraz więcej wolnych chwil z rówieśnikami oraz zdobywa wiedzę i umiejętności z innych źródeł niż rodzice, tak jak to było dotychczas. Tworzą się zatem przyjaźnie oraz pojawiają pierwsze miłości. Struktura pracy składa się z pięciu rozdziałów. Rozdział pierwszy porusza problematykę okresu adolescencji w świetle literatury przedmiotu. Dokonano w nim ogólnej charakterystyki wieku dojrzewania, a także opisano zachodzące zmiany w sferze rozwoju fizycznego, poznawczego i społecznego oraz przedstawiono sposób kształtowania się tożsamości. W drugim rozdziale omówiono problematykę przyjaźni w świetle literatury przedmiotu. Przedstawiono definicję przyjaźni i jej znaczenie w życiu młodzieży. Dodatkowo opisano w jaki sposób budowane są związki przyjacielskie, opisano zaistniałe deformacje przyjaźni i oraz przedstawiono zależność między kompetencjami społecznymi a relacjami przyjacielskimi. Rozdział trzeci zawiera założenia metodologiczne własnych badań. Ukazano w nim przedmiot badań oraz ich cel, propozycje problemów badawczych, metody i techniki badawcze oraz zawarto charakterystykę badanych uczniów szkół średnich. W rozdziale czwartym przedstawiono szczegółowe wyniki badań własnych. Rozdział piąty stanowi podsumowanie wyników badań. Zawarto w nim wnioski oraz postulate pedagogiczne płynące z poszczególnych rozdziałów i przeprowadzonych badań.

Streszczenie pracy magisterskiej pt. „Egocentryzm w młodszym wieku szkolnym a relacje rówieśnicze” Głównym celem pracy magisterskiej było zaprezentowanie relacji rówieśniczych dzieci egocentrycznych w klasie szkolnej. W mojej pracy magisterskiej chciałam poruszyć problem relacji rówieśniczych dzieci egocentrycznych w młodszym wieku szkolnym. Moja praca magisterska składa się z czerech części. W pierwszej części swojej pracy opisałam specyfikę rozwoju dziecka w młodszym wieku szkolnym. W tej części opisałam fazy rozwoju dziecka w młodszym wieku szkolnym, emocjonalność, świat społeczny dziecka oraz powodzenia i niepowodzenia szkolne. W drugiej części prac opisałam relacje rówieśnicze dziecka egocentrycznego. W trzeciej części pracy metodologicznych podstawach badań własnych opisałam przedmiot badań, metody i techniki badawcze oraz zaprezentowałam populacje badaną. W ostatnim rozdziale przybliżyłam relacje rówieśnicze dzieci egocentrycznych w klasie szkolnej w świetle badań własnych. Badania przeprowadziłam w Szkole Podstawowej w klasach I-III oraz z wychowawcami uczniów. Do przeprowadzenia badań użyłam kwestionariusza socjometrycznego oraz kwestionariusz wywiadu.

Rodzina jest podstawowym środowiskiem wychowawczym dziecka. To w niej początkowo kształtuje się jego osobowość i charakter, choć niekiedy ta rodzina jest zaburzona, jest jedyną, którą zna. W okresie adolescencji szczególnie trudnym dla nastolatka jest odnaleźć wewnętrzną równowagę, ponieważ hormony sprawiają, że naraz odczuwa różne emocje i uczucia, często sprzeczne ze sobą, nie rozumie tego i nie potrafi nad tym zapanować. W tym czasie poszukuje miejsc i ludzi, w których będzie mógł robić to w czym czuje się dobry, a inni będą dla niego wsparciem, którego nie otrzymuje w domu. Jednym z obszarów może być aktywność sportowa, która pozwoli mu na uwolnienie się od napięć i wiarę we własne możliwości. Pierwszy rozdział pracy został poświęcony rodzinie, a dokładniej charakterystyce funkcjonowania w niej nastolatka, podkreślając jej znaczenie w budowaniu tożsamości oraz spełnianiu podstawowych potrzeb jej członków. Wyjaśniona została także istota i geneza rodziny dysfunkcyjnej, dynamika więzi oraz psychospołeczne konsekwencje funkcjonowania w niej nastolatka. W kolejnej części znajduje się historia sportu, przedstawione zostają jego rodzaje oraz funkcje. Badania zostały przeprowadzone w paradygmacie jakościowym, ze względu na przeprowadzenie dokładnej analizy obszarów aktywności każdego z badanych. Z uwagi na przedmiot badań, jakim są kompensacyjne walory sportu na przykładzie nastolatków wywodzących się z rodzin dysfunkcyjnych, potrzebne było całościowe spojrzenie na ten temat, uwzględniając środowisko wychowawcze badanych oraz podejmowaną przez nich aktywność sportową. Przedstawiona analiza oraz wnioski stanowią potwierdzenie postawionych wcześniej celów. Wyniki badań wskazują na rozmaitość kompensacyjnych walorów, jakie prezentuje aktywność sportowa, m. in. korygowanie wad postawy, pozbycie się wewnętrznych napięć, oraz podniesienie poczucia własnej wartości.

Praca magisterska traktuje o problematyce choroby nowotworowej. W całości dotyczy nowotworu sutka, powszechnie nazywanego rakiem piersi. Praca została podzielona na dwie części: teoretyczną oraz empiryczną. W pierwszej części zostają omówione kwestie dotyczące sytuacji choroby nowotworowej. Tutaj zostaje wyjaśnione zagadnienie istoty i rokowań w chorobie, ograniczeń, jakie ona niesie ze sobą. Można także przeczytać o uwarunkowaniach adaptacji do sytuacji choroby nowotworowej oraz zakresie i rodzaju wsparcia kobiety. Kolejny rozdział dotyczy środowiska rodzinnego. Przedstawione zostają tu klasyfikacje funkcji rodziny. Opisuję się również rodzinę jako system. Rozważeniu zostaje poddana kwestia klimatu jako przestrzeni wsparcia oraz choroby jako czynnika dynamizującego funkcjonowanie rodziny. Praca została wzbogacona o badania własne, w których posłużono się metodą jakościową, a mianowicie użyto wywiadu narracyjnego. Pytanie badawcze brzmiało: Jakie są rodzinne uwarunkowania adaptacji Amazonek do sytuacji choroby nowotworowej? By móc na nie udzielić odpowiedzi, przeprowadzono 10 wywiadów narracyjnych z Amazonkami. W ciągu godzinnej rozmowy z każdą kobietą, opowiadały one o okolicznościach, w jakich dowiedziały się o chorobie, o samoocenie, o dynamice funkcjonowanie środowiska rodzinnego w czasie choroby nowotworowej, o zakresie wsparcia, które udzieliła rodzina oraz o swoich planach na przyszłość. Badane musiały także odnieść się do pytania dotyczącego jakości własnego życia podczas choroby. W świetle uzyskanych wyników można stwierdzić, że choroba nowotworowa jest czynnikiem silnie destabilizującym funkcjonowanie rodziny. Ponadto bliskie osoby mają duży wpływ na proces adaptacji kobiety do sytuacji choroby. Już samo przebywanie, rozmowy i bliskość pomaga Amazonce w walce, dodaje jej sił. To właśnie krewni służą kobiecie w tym czasie najbardziej poprzez zapewnienie wsparcia oraz pomocy.

W niniejszej pracy zostanie opisane trudne macierzyństwo, macierzyństwo kobiet wychowujących swoje dzieci w zakładach karnych. Kobiety te muszą skupić się na byciu matką, a także na własnej resocjalizacji. Jest to zdecydowanie istotna problematyka. Po pierwsze, macierzyństwo w przestrzeni penitencjarnej ma zupełnie inny charakter i wymaga od kobiety większego zaangażowania. Można zadać sobie pytanie czy sprzyja ono resocjalizacji czy wręcz odwrotnie, a także jak owo środowisko i fakt przebywania w zakładzie karnym ze swoim maleństwem wpływa na skazane matki. Po drugie istotną kwestią jest samo dziecko, jak nade wszystkim to, czy warunki, w jakich przebywa, są humanitarne oraz czy oddziaływania zakładu karnego nie wywołają u dziecka negatywnych skutków. Jest to nie tylko ciekawy temat, ale także kontrowersyjny. W kolejnych rozdziałach, zostanie zaprezentowana problematyka kobiet przebywających w zakładzie karnym w kontekście ich resocjalizacji. Osiąganie bowiem dojrzałości macierzyńskiej jest procesem w takcie, którego kobieta zmienia się, nabiera nowych cech, a jej zachowanie często ulega zmianie. Podobnie jest z resocjalizacją, która również jest procesem mającym na celu modyfikacje osobowości jednostki. Skazane matki mają o tyle trudniejsze zadanie, iż muszą przejść przez te dwa złożone procesy. Jednak jeden z nich, mianowicie macierzyństwo, może być znaczący i pomocny w przejściu przez drugi proces-proces resocjalizacji. Przedmiotem badań tejże pracy uczyniłam zatem macierzyństwo skazanych w procesie ich resocjalizacji. Praca składa się z czterech rozdziałów, mianowicie: I Wymiary współczesnego macierzyństwa II Kobieta osadzona w jednostce penitencjarnej III Metodologiczne podstawy badań własnych IV Macierzyństwo kobiet odbywających karę pozbawienia wolności w kontekście ich resocjalizacji

Streszczenie Tematem mojej pracy magisterskiej jest: Pedagogiczne kompetencje młodych nauczycieli w środowisku szkolnym. Praca zawiera cztery rozdziały: rozdział pierwszy i drugi zawiera część teoretyczną, a rozdział trzeci i czwarty część badawczą, w której znajdują się badania przeprowadzone wśród nauczycieli. Głównym problemami niniejszej pracy było, poznanie kompetencji wychowawczych młodych nauczycieli oraz w jakim zakresie młodzi nauczyciele radzą sobie z trudnościami wychowawczymi uczniów w środowisku szkolnym. Informacje te zebrałam, dzięki metodzie otwartego wywiadu pogłębionego. Praca zawiera następujące cele badawcze: poznawczy, którego zadaniem jest określenie specyfiki posiadanych przez nauczycieli kompetencji pedagogicznych; teoretyczny, odnoszący się do rodzaju uczniowskich trudności wychowawczych doświadczanych przez młodych nauczycieli oraz praktyczny, który stanowi określenie zakresu doskonalenia posiadanych przez młodych nauczycieli kompetencji pedagogicznych. Badania, które zostały przeprowadzone dowodzą, że młodzi nauczyciele posiadają niezbędne kompetencje wychowawcze. Jednak nie w każdej sytuacji potrafią je wykorzystać. Jak podkreślają sami nauczycieli, problemy wychowawcze uczniów w środowisku szkolnym sprawiają im coraz większą trudność, przez co nie zawsze sobie z nimi radzą.

Przedmiotem pracy jest zbadanie przyjaźni między kibicami wrogich sobie klubów piłkarskich. Zainteresowałam się tym tematem, ponieważ ważne jest ukazanie całokształtu relacji występujących pomiędzy sympatykami klubów piłkarskich, tym w szczególności ich pozytywnych stron. W tym celu przeanalizowałam genezę sportu oraz historię kibicowania. Dokonałam analizy funkcjonowania kibiców w grupie społecznej skupiając się w szczególności na aktywnym kibicowaniu i kulturze kibiców. Opisałam także najważniejsze podziały kibiców ze względu ich roli w grupie oraz powszechnie uznawany przez kibiców układ zgód i kos odpowiadający za istniejące w społeczeństwie kibiców relacje. Badane osoby zwróciły uwagę przede wszystkim na znaczenie przyjaźni w życiu człowieka oraz wskazały powody zawiązywania się pozytywnych relacji w środowisku kibiców piłki nożnej. W badaniach przeprowadzonych na przełomie kwietnia i maja 2017 r. zastosowałam wywiad otwarty pogłębiony oraz elementy autobiografii. W rezultacie po przeprowadzeniu badań, mogę stwierdzić, iż przyjaźń między kibicami występuje nie tylko pomiędzy sympatykami tego samego klubu, bądź w układzie zgód, ale również pomiędzy kibicami wrogich sobie klubów piłkarskich. Badania te wskazały również mocne i słabe strony owych przyjaźni, a także sposoby podtrzymywania pozytywnych więzi pomiędzy sympatykami niesprzyjających sobie klubów piłkarskich. Podczas realizacji badań nie zauważyłam niepokojących okoliczności utrudniających przebieg badań, jednak w niektórych momentach zauważalne było napięcie między badanymi osobami, w związku z wydarzeniami boiskowymi klubów, które kibice wspierali. Jednakże główne cele badań zostały w pełni zrealizowane, a rezultaty i wnioski otrzymane w ich toku, pozwalają na dalszą eksplorację badawczą.

Rodzice, jako najważniejsze osoby w życiu dziecka, wpływają na kształtowanie się jego podstawowych wartości, pomagają w rozwijaniu osobowości dziecka, przekazują wzorce postaw i zachowań. Podjęcie się roli rodzica zobowiązuje do wychowania dziecka zgodnie z normami społecznymi, w duchu miłości, szacunku i należytej opieki. Niestety, zdarza się, że styl życia rodziców, ich sposób wychowywania działa demoralizująco na życie dziecka, jego rozwój psychiczny. W swojej pracy badawczej starałam się przedstawić rodzinę jako podstawową wartość każdego człowieka oraz okoliczności, w których nie zawsze ta wartość jest doceniana. Moim celem było pokazanie historii dysfunkcjonalnych rodzin, które przemoc kierowały głownie wobec dziecka. Niniejsza praca magisterska składa się z trzech części: dwóch rozdziałów teoretycznych, części metodologicznej oraz empirycznej. W pierwszym rozdziale charakteryzuję rodzinę współczesną w jej kulturowych i społecznych uwarunkowaniach. Przedstawiam szereg definicji rodziny współczesnej, podaję funkcje i modele rodziny. Swoją uwagę skupiam również na zagrożeniach funkcjonowania rodziny współczesnej. Drugi rozdział mojej pracy stanowi charakterystykę zespołu dziecka krzywdzonego. Przedstawiam specyfikę przemocy środowiska rodzinnego, rodzaje przemocy, definicje zespołu dziecka krzywdzonego oraz przyczyny rodzicielskiej przemocy. Charakteryzuję model ofiary, konsekwencje przemocy oraz w jaki sposób wspierać dziecko krzywdzone w rodzinie. W części metodologicznej uzasadniam wybór tematu oraz konieczność podjęcia badań. Przedstawiam problematykę, cel badań własnych, formułuję pytanie badawcze. W dalszym etapie określam obszary eksploracji, charakteryzuję i uzasadniam wybraną strategię badawczą, opisuję wybrane metody i techniki. Przybliżam również charakterystykę osób badanych oraz opis przebiegu badań własnych. Rozdział czwarty ukazuje wyniki wraz z analizą zebranego materiału empirycznego. Narracje kobiet na temat ich trudnych sytuacji życiowych posłużyły mi do wyciągnięcia wniosków dotyczących uwarunkowań krzywdzenia dzieci przez rodziców. W niniejszej pracy staram się pokazać prawdziwy obraz rodzin dotkniętych przemocą. Zawarte w pracy treści, mogą posłużyć odpowiednim instytucjom do właściwej pomocy dzieciom z rodzin dysfunkcyjnych. Przedstawiona praca może posłużyć zarówno rodzicom, pedagogom, jak i instytucjom zobowiązanym do pomocy, by zauważyli i skutecznie rozwiązali problem niejednego krzywdzonego dziecka.

Praca ma charakter teoretyczno –badawczy. Składa się z czterech rozdziałów. Celem pracy było poznanie oczekiwań dzieci osieroconych względem placówki opiekuńczo – wychowawczej w Ostrzeszowie. Pierwszy rozdział pracy zawiera zagadnienia, które dotyczą sieroctwa jego rodzaju, przyczyn i konsekwencji. Zostały również pokazane kontakty wychowanka z rodziną biologiczną. Rozdział drugi poświęcony został instytucjonalnej opiece całkowitej nad dzieckiem. Opisane zostały różne formy opieki zastępczej zarówno rodzinne jak i instytucjonalne. Opisano główne cele, zadani i funkcje placówek zastępczych a także przedstawiono mocne i słabe strony socjalizacji dziecka w placówkach zastępczych. Rozdział trzeci dotyczy założeń metodologicznych, a mianowicie przedmiot i cel badań, problem, metody badawcze oraz charakterystykę grupy badawczej. Rozdział czwarty zawiera analizę badań własnych.

Przedmiotem zainteresowań niniejszej pracy są zabawy integracyjne, które wpływają na prawidłowy rozwój społeczny dzieci 5-6 letnich. W pierwszym rozdziale została omówiona sylwetka rozwojowa dziecka w wieku przedszkolnym, pod względem rozwoju fizycznego, społecznego oraz rozwoju procesów poznawczych i emocjonalnego. W drugim rozdziale zostały przedstawione rodzaje zabaw integracyjnych oraz ich znaczenie dla rozwoju społecznego dziecka. W trzecim rozdziale przedstawiono problemy oraz cele badawcze. Zaprezentowano metody za pomocą, których prowadzone były badania oraz przeprowadzono charakterystykę grupy badawczej oraz sam przebieg badań. Rozdział czwarty przedstawia analizę materiału empirycznego, na podstawie którego sformułowane zostały wnioski. Ostatnia częś pracy zawiera wykaz literatury cytowanej w pracy oraz załączniki.

Przedmiotem swojej pracy badawczej uczyniłam zdiagnozowanie problemów adaptacyjnych doświadczanych przez studentów z pogranicznym zaburzeniem osobowości. Poznawczym celem prowadzonych przeze mnie badań jest jakościowy opis i analiza procesu adaptacji studentów z pogranicznym zaburzeniem osobowości do warunków uczelni wyższej. Celem praktycznym jest określenie zakresu wsparcia oraz działam wychowawczych w pracy ze studentami dotkniętymi pogranicznym zaburzeniem osobowości. Wyniki badań mogą zarysować kierunek działań pedagogicznych zmierzających do poszerzenia świadomości na temat pogranicznego zaburzenia osobowości oraz możliwych do stworzenia i wykorzystania form wsparcia dla studentów. W rozdziale I przedstawiony zostaje student w kontekście szkoły wyższej. W celu dogłębnego zrozumienia sytuacji ówczesnego studenta rozpoczynającego studia, ukazana została historia kształcenia na poziomie wyższym począwszy od Akademii Platońskiej, na ówczesnym uniwersytecie skończywszy. W rozdziale II omówione jest zaburzenie osobowości z pogranicza. W celu zrozumienia społecznego kontekstu funkcjonowania osób pogranicznym zaburzeniem osobowości, niezbędne jest ukazanie kryteriów diagnostycznych pogranicznego zaburzenia osobowości zgodnie z DSM IV i ICD-10 oraz geneza i symptomatologia BPD. W rozdziale III przedstawione są metodologiczne podstawy badań własnych. Dookreślony został przedmiot i problematyka badań oraz zaplanowana procedura badawcza. Rozdział IV powstał w oparciu o badania własne. Omówiona została adaptacja badanych studentów do warunków szkoły wyższej. W tym celu badane przypadki zostały scharakteryzowane w kontekście założonych obszarów eksploracyjnych. Konieczne było sprecyzowanie specyfiki pogranicznego zaburzenia osobowości wśród badanych oraz sposobu wypełniania przez nich roli studenta. Wśród badanych przypadków wyłonione zostały również obszary koniecznego wsparcia. W większości badanych przypadków pograniczne zaburzenie osobowości utrudnia adaptację studentów do warunków uczelni wyższej. Badani doświadczają problemów emocjonalnych, które w znacznym stopniu uniemożliwiają im realizację obowiązków studenckich. Adaptacja studentów z pogranicznym zaburzeniem osobowości jest procesem złożonym. Łączy w sobie swoistą triadę autorytarnego stylu wychowawczego-nieprzystosowawczego rysu osobowości-braku wsparcia. Na podstawie przeprowadzonych badań, określiłam zakres wsparcia oraz działań wychowawczych w pracy ze studentami dotkniętymi pogranicznym zaburzeniem osobowości. Myślę, że wyniki moich badań mogą dać wyraźny sygnał uczelniom do przemyślenia kierunku działań profilaktyczno-terapeutycznych realizowanych w akademickich murach. Starałam się wzbogacić dorobek badawczy z zakresu pedagogiki; liczę, że wzbudzę zainteresowanie badaczy tematem i przyczynię się do jego dalszej eksploracji.