Rozdział pierwszy poświęcony jest celom, metodom i materiałowi badawczemu pracy. W rozdziale drugim zostało opisane tło historyczne epoki wiktoriańskiej w Zjednoczonym Królestwie, podstawowe problemy i konteksty historyczne. W dalszej części rozdziału znajdują się informacje dotyczące gotycyzmu, trendów literackich i architektonicznych w epoce wiktoriańskiej, narodziny neogotyku, cechy gotyku angielskiego oraz procesy i zmiany, jakie styl ten przechodził. Ostatnim elementem rozdziału jest opis sposobu postrzegania architektury gotyckiej przez jednych z najbardziej wpływowych Wiktorianów. Rozdział trzeci poświęcony jest analizie wybranych artykułów zaczerpniętych z wiktoriańskich czasopism angielskich.

Tematem niniejszej pracy jest „Adaptacja średniowiecznych kamienic do współczesnych potrzeb”. Praca jest analizą powojennej sytuacji średniowiecznych kamienic mieszczańskich na podstawie przykładów ze zwróceniem szczególnej uwagi na problemy związane z ich adaptacją. Praca składa się z trzech części. Część pierwsza odnosi się do historii średniowiecznej kamienicy europejskiej, opisując zmiany jakie w niej zaszły na przestrzeni wieków. Część druga skupia się na teorii konserwatorskiej i jej wpływie na adaptację zabytków, a jednocześnie na znaczeniu adaptacji w tkance miejskiej. W tej części pracy poruszyłam też prawne aspekty adaptacji kamienic. Trzecia część zawiera opis przykładów wraz z ich analizą i podsumowaniem. Adaptacja średniowiecznych kamienic to niezwykle ważny proces, którego celem jest ratowanie zabytkowych obiektów i przywracanie im ich świetności. W przeważającej części przypadków mamy do czynienia z budynkami nawarstwionymi, które często pod niezbyt atrakcyjną, zaniedbaną czy zniszczoną powłoką skrywają średniowieczną substancję i niesamowitą historię. Zabytkowe kamienice to część naszego dziedzictwa, tylko od nas samych zależy w jakim stanie przekażemy tę wartość następnym pokoleniom.

Praca stanowi próbę rozpoznania i skatalogowania budowli reprezentujących styl międzynarodowy w architekturze dawnej prowincji Niederschlesien w latach 1927-1938. Wychodząc od zarysu sytuacji historycznej i gospodarczej ówczesnych Niemiec, w dalszych rozdziałach koncentruje się na lokalnej architekturze utrzymanej w duchu stylu międzynarodowego i Neues Bauen. Prezentuje projekty i realizacje z Dolnego Śląska w kontekście przemian społecznych w Europie i nowych tendencji w budownictwie. Porusza kwestie ochrony prawnej, stanu utrzymania budynków i recepcji społecznej wybranych realizacji. Wskazuje, jak rozpowszechniały się nowoczesne wzorce w małych miejscowościach i skąd obecność znakomitych architektów na prowincji. Przedstawione budowle zostały pogrupowane typologicznie, począwszy od osiedli mieszkaniowych – bezpośredniej odpowiedzi na problem miast w omawianym okresie; po obiekty sportowe i rekreacyjne – ważny element nowej polityki Rzeszy. Praca stanowi przyczynek do szerszych badań.

Wolność lub Śmierć - tragiczny rewolucyjny konflikt, który za sprawą Wielkiego Terroru Maximiliena Robespierre’a stał się codziennością rewolucyjnej Francji. Przemoc polityczna od początku towarzyszyła Rewolucji Francuskiej, wyznaczając jej kolejne etapy od zdobycia Bastylii, mordów więźniów, księży i arystokracji, aż do egzekucji samego Ludwika XVI. Jednak w sytuacji skrajnej przemoc pełniła funkcję założycielską i sposób radyklany stanowiła nowy porządek społeczny. W okresie zinstytucjonalizowania Terroru nie będącego jednakowo sprecyzowanym zjawiskiem, opierającym swoje działania na ciągłym poczuciu zagrożenia oraz quasi-religijnego kultu gilotyny oraz absorbowała umysły artystów tego okresu doprowadzając do skodyfikowania symboliki propagującej nowe idee poprzez ryciny rewolucyjne. Przejście od Wolności do Terroru oraz ich wzajemne przenikanie się, połączone z ikonografią epok minionych i ikonografią terroru rewolucyjnego, oraz jego podstawowymi elementami: kultem gilotyny, jej sakralizacją podczas krwawej mszy, konfliktem podstawowych wartości rewolucyjnych czy karykaturą rzeczywistości rewolucyjnej, ukazuje pełny rozkwit sztuki tego okresu. Owe ryciny ciężko jest ująć w usystematyzowany kanon przedstawień. Pojawiały się w grupach dających się sprecyzować jako ryciny dokumentacyjne egzekucje przed i po opadnięciu gilotyny, czy portret głowy post mortem. Do pewnej systematyzacji można również zaliczyć ryciny agitacyjne prezentujące triadę rewolucyjną Wolność, Równość, Braterstwo, z dołączaną czwartą wartością Śmiercią. Inne połączone zostały ze sobą ze względu na temat, który najpełniej poruszały. Do tych grup zaliczamy przedstawienia Świętej Gilotyny i jej funkcji ochronnej, połączenie Wolności i Śmierci przez pryzmat rządów M. Robespierre’a i karykaturę rzeczywistość rewolucyjnej zawierającej krwawą ucztę rewolucyjną kończącą się na infernalnej ikonografii bram piekła.

„Historia witryn sklepowych w Europie” to praca, w której opisany został rozwój zewnętrznych opraw sklepów europejskich od czasów starożytnych do początków XX wieku. Porusza ona kwestie stylistyczne i estetyczne witryn sklepowych, a także przybliża okoliczności, mające wpływ na zmiany zachodzące w nich na przestrzeni wieków. Każdy rozdział poświęcony jest wybranemu przedziałowi czasu i poddaje analizie czynniki, takie jak sytuacja gospodarcza, możliwości technologiczne czy potrzeby społeczne ,by w rezultacie uzyskać obraz opraw sklepowych poszczególnych epok.

Głównym celem pracy jest prześledzenie rozwoju układów przestrzennych oraz architektury wybranych miejscowości uzdrowiskowych w Europie i najstarszych zdrojów Śląskich, a następnie próba analizy porównawczej. Za ramy czasowe przyjęto okres od antyku do końca XVIII wieku, przy czym główny nacisk był kładziony przede wszystkim na czasy od XVI do XVIII wieku. Praca składa się z czterech rozdziałów. Pierwszy rozdział poświęcony jest rysowi historycznemu kultury uzdrowiskowej. Drugi rozdział opisuje wybrane miejscowości uzdrowiskowe w Europie. Trzeci rozdział jest katalogiem najstarszych zdrojów śląskich. W ostatnim rozdziale podjęto się próby porównania tych zdrojów, konfrontując ich układy przestrzenne i architekturę.

Najważniejsze miejsce pośród tematów podjętych w pracy pełni fotografia w jej początkowym okresie istnienia, która została tutaj najobszerniej zaprezentowana. Miasto, jego zabudowa, a ściślej jego rynek są drugim z kluczowych tematów tej pracy. Jednym z ważniejszych rozdziałów rozpatrywanych tutaj stanowi działanie istniejące jeszcze zanim fotografia powstała. Opiera się ono na działaniu fotografów nakierowanym na zmianę rzeczywistości ukazanej na fotografii na sposób zamierzony przez wykonawcę zdjęcia w celu wywołania określonego efektu. Jest nim obrazowanie, które jak dotąd nie znalazło szerszego zainteresowania i jest mniej znane. Po zbadaniu zjawiska okazało się, że na tych wczesnych obrazach fotograficznych zjawisko było popularne i dosyć licznie występujące. W pracy tej zaprezentowane zostały ponadto wybrane fragmenty dziejów rozwoju fotografii na świecie oraz wkład polaków żyjących wówczas na terenach nieistniejącej Polski oraz poza jej dawnymi granicami w doskonalenie fotografii. Proces rozchodzenia się fali fotografii profesjonalnej lokalnie, na Śląsku, uszeregowanej chronologicznie został zaprezentowany w osobnym rozdziale. W pracy tej podjęta została również próba ukazania cech charakterystycznych fotografii ulicznej w początkowym okresie jej rozwoju, które związane są z aspektami technicznymi oraz artystycznymi. Fotografia uliczna jest dziedziną na tyle pobliską fotografii miejskiej, że wytwory obu odmian fotografii zostały wykorzystane w pracy jako materiał badawczy. Kolejną i ostatnią częścią pracy jest badanie głównego placu miejskiego, rynku, którego obraz wykonany w początkach istnienia fotografii stanowić może w dniu dzisiejszym źródło pomocne w porównaniu z obrazem współczesnym. Precyzyjne zestawienie obrazów poszczególnych części rynku z początku istnienia fotografii z obrazem współczesnym stwarza możliwość ustalenia stopnia niezachowania budowli tworzących pierzeje rynkowe miast wybranych na przestrzeni wieku z okładem. A tym samym oceny utraty jego dawnego architektonicznego klimatu i historycznej wartości. Dokonana jest tutaj również ocena jakie wydarzenia miały największy wpływ na taki właśnie stan rzeczy. Okres czasu rozpatrywany w pracy został ograniczony z jednej strony momentem wynalezienia fotografii, z drugiej zaś – wyjściem fotografii z etapu pionierskiego i jej umasowieniem, którego umowną granicę pełni początek pierwszej wojny światowej. Obszar geograficzny z kolei ogranicza się do domyślnie przyjętego terenu ziem przynależnych do Śląska. Wybór badanych rynków miejskich z terenu Śląska został podyktowany dostępnością materiału fotograficznego z okresu wczesnej fotografii.

Z końcem XV wieku, na Śląsku zakończył się monopol na zakładanie, przebudowywanie i władanie miastami wyłącznie przez książąt śląskich. Coraz częściej śląskie aglomeracje miejskie - z wypracowanym dość wcześnie schematem układu przestrzennego; przechodziły w ręce zamożnej elity szlacheckiej, która nabywała nie tylko dobra ziemskie, ale również przywileje prawne, wchodząc tym samym coraz bardziej w kompetencje władców. Pozyskane w ten sposób miasta, z uwagi na przynależność do osób prywatnych – głównie przedstawicieli zamożnych rodów; obecnie uważa się, za odmienne pod względem urbanistyki w stosunku do pozostałych miast śląskich. Na tle tej zmieniającej się sytuacji własnościowej, powstałe wówczas wolne państwa stanowe, okazały się być „anomalią” typową włącznie dla terenów dawnego Śląska i Czech. Z kolei od miast wchodzących w skład majoratów ziemskich panów stanowych, oczekuje się równie anomalnych cech struktur układów przestrzennych. Jednakże, czy faktycznie urbanistyka głównych miast państw stanowych różniła się tak bardzo od urbanistyki pozostałych miast śląskich XVI i XVII wieku? W poniższej pracy, prześledzona zostanie ewolucja wybranych miast z terenu Dolnego Śląska: Sycowa, Żmigrodu, Milicza, Bytomia Odrzańskiego, Twardogóry; począwszy od ich lokacji na prawie niemieckim, przez późnośredniowieczną formę, aż do wieku XVII - kiedy nadejście nowej epoki znacząco wpłynęło na rozwój miejskiej urbanistyki. Historyczny rozwój rozplanowania struktur miejskich - przede wszystkim stołecznych miast wolnych państw stanowych; został zestawiony z przykładowym miastem śląskim (Strzegomiem), w celu wychwycenia domniemanych różnic. Zagadnienie to jest o tyle ciekawe, iż jak dotąd nie powstała jeszcze publikacja opisująca ów ewentualne różnice. Wprawdzie problemy te cząstkowo omówione zostały podczas konferencji Komisji Historii Miast w Zamościu w roku 2015, dotyczącej miast prywatnych i opublikowane w Rocznikach dziejów Społecznych i Gospodarczych. Jednakże publikacja ta nie wyczerpuje całej, jak wydaje się szerokiej problematyki tego tematu. W pracy zastosowano metodę analizy formalno-porównawczej i metodę badania genezy społeczno-historycznej. W tej kwestii oparto się na źródłach kartograficznych, i ikonograficznych - m.in.: rycinach Wernera z XVIII wieku, a także historycznych mapach śląska. Podstawą były jednakże źródła pisane: niemieckie przekłady odnoszące się do dziejów poszczególnych miejscowości, kroniki miejskie, a także najnowsze badania historyczne i własnościowe – zebrane w poniższej pracy w jedno kompendium. Odrębny rozdział został również poświęcony samemu fenomenowi urbanistyki średniowiecznych miast śląskich, omówionemu szeroko w pracy Rafała Eysymontta „Kod genetyczny miasta. Średniowieczne miasta lokacyjne Dolnego Śląska na tle urbanistyki europejskiej” z roku 2009. Niniejsza publikacja zestawia badania Eysymontta z wcześniejszymi badaniami miast śląskich doby wieków średnich, reprezentowanych tu przez Tadeusza Kozacz

Samochód skonstruowany został w Niemczech w latach 80. XIX wieku, szybko wzbudzając swoimi możliwościami olbrzymie zainteresowanie. I jakkolwiek u zarania swojego istnienia automobile nie osiągały imponujących wyników szybkościowych, to jednak perspektywa swobodnego podróżowania nie na własnych nogach, nie przy pomocy koni, tylko za pomocą siły urządzeń technicznych musiała oddziaływać na wyobraźnię ówczesnych ludzi. Również architektów i urbanistów nie ominęła fascynacja samochodami, Widzieli oni w oferowanej przez motoryzację nowej jakości komunikacji, najlepszy środek do stworzenia nowoczesnych miast wolnych od wszelkich problemów dotychczas nękających ich mieszkańców. Nie tylko dlatego samochody nie mogły pozostać bez wpływu na estetykę tamtych czasów, szczególnie zaś na estetykę swojego naturalnego środowiska, czyli ulicy. Były pierwszymi dużymi obiektami do których wykorzystywano na tak dużą skalę błyszczącą lakierowaną blachę o formach z czasem coraz bardziej opływowych – wcześniej nic w przestrzeni miejskiej nie wyróżniało się taką estetyką. Nic też nie demonstrowało tam wcześniej takich prędkości. Nic nie reprezentowało tam takiego poziomu technologii. Wreszcie – żaden inny tak istotny element krajobrazu miejskiego nie był owocem seryjnej produkcji. Postacią kluczową dla kwestii przenikania się motoryzacji i architektury jest Erich Mendelsohn. To w jego teorii i praktyce architektonicznej tak wyraźne nawiązania do ruchu samochodowego i motoryzacyjnej estetyki pojawiły się najwcześniej wykazując jednocześnie spójność z całą jego architektoniczną filozofią, to do niego także nawiązywali często późniejsi architekci chcący nadać swoim projektom dynamiczny wygląd czy nawiązać do motoryzacji. Nim też inspirował się później Norman Bel Geddes, jeden z pionierów streamline’u we wzornictwie. Z tego też względu Mendelsohnowi poświęcono tutaj relatywnie więcej miejsca niż innym architektom. Także pozostali architekci przedstawieni w tej pracy (Frank Lloyd Wright, Le Corbusier, Albert Kahn i inni) antycypowali w jakiś istotny sposób przemiany jakie miały nastąpić w architekturze pod wpływem samochodów, i to w czasach, gdy automobile dopiero zaczynały podbój świata. Wpływ ten miał wielorakie podłoże, nie tylko wizualne – inspirowane ich oryginalnym wyglądem, lecz także funkcjonalne – wywodzące się z ich bogatej palety zastosowań, a nawet ideowe – wynikające z wyobrażeń na ich temat oraz ich symboliki. Wszystkie te rozległe powiązania uczyniły z praktycznie całego modernizmu architekturę uzależnioną od samochodu. Praca skupia się ona na przedziale czasowym od początku XX wieku do jego lat 30., gdyż ma na celu ukazanie początków powiązań między motoryzacją a architekturą oraz genezy form używanych przez architektów do przedstawiania tych relacji. Autor postawił sobie za cel udowodnienie, że były one na tyle silne, że należy wręcz mówić o nurcie modernizmu, który można by określić jako „architekturę samochodową”. Stosowanie tu tego określenia celowo n